Download hier onze partijprogramma’s voor 2026-2030 in PDF.
Een goed functionerend gemeentebestuur en een efficiënte ambtelijke organisatie vormen de ruggengraat van beleid dat aansluit bij de behoeften van inwoners. We geloven in een bestuur dat transparant, toegankelijk en controleerbaar is, en een ambtelijke organisatie die flexibel en effectief werkt. Een gemeente die haar taken uitvoert met respect voor de belastingcenten van inwoners, waarbij efficiëntie hand in hand gaat met kwaliteit van dienstverlening. Ongeveer een kwart van de gemeentelijke begroting gaat naar bestuur en ambtenarij.
Een effectieve gemeentelijke organisatie is cruciaal voor goede dienstverlening. We willen een slanke organisatie die medewerkers goed ondersteunt en waar nodig efficiënter wordt ingericht. Scholing houden we faciliteren, maar zonder verplichte eisen. Kunstmatige intelligentie biedt kansen voor efficiëntere processen, maar brengt ook risico’s mee rondom privacy en betrouwbaarheid.
De gemeente werkt regelmatig met externe adviseurs voor gespecialiseerde kennis. Die expertise is waardevol, maar kennis moet in de organisatie blijven. Adviesorganen zoals de Adviesraad Sociaal Domein en de Ouderenadviesraad vervullen een structurele adviesrol en brengen expertise in die anders vaak ontbreekt.
Externe adviseurs vullen een kennisoverdrachtsdocument in met belangrijkste inzichten. Bij ICT-projecten krijgen beleidsmedewerkers het voortouw, zodat technologie dienstbaar is aan beleidsdoelen. Adviesorganen betrekken we actief en afwijkingen motiveren we openbaar.
Bij inkoop geven we lokale ondernemers kansen, houden we externe inhuur onder controle en zorgen we voor volledige transparantie. Lokale ondernemers mogen bij gelijke kwaliteit tot 10% duurder zijn – zij kennen de gemeente en hun omzet komt ten goede aan de lokale economie. We houden ons aan de Roemernorm van maximaal 10% externe inhuur en publiceren jaarlijks een overzicht van alle uitgaven.
De gemeenteraad vormt het hart van de lokale democratie. We versterken de positie van de raad en stimuleren lokale binding. Voor de burgemeester geven we in onze aanbeveling voorkeur aan iemand met lokale binding en afkomstig van een verkozen partij. Raadslidmaatschap vraagt veel tijd – we verhogen de vergoeding substantieel, gekoppeld aan het ideaal van fulltime raadslidmaatschap. De raadszaal verdient een upgrade met betere AV-apparatuur.
Nunspeet werkt samen met omliggende gemeenten in verbanden zoals de Omgevingsdienst Veluwe, de GGD en sociale werkvoorziening. Samenwerking kan meerwaarde bieden, maar moet altijd dienstbaar zijn aan de belangen van Nunspeet. We evalueren elk samenwerkingsverband minimaal één keer per raadsperiode – samenwerking is geen doel op zich. De samenwerking Kop van de Veluwe zetten we voort en evalueren we kritisch.
Transparantie en integriteit vormen het fundament van democratisch bestuur. Inwoners moeten weten hoe besluiten tot stand komen en waarom bepaalde keuzes worden gemaakt. We nemen Zweden als inspiratie en gaan zo ver als juridisch mogelijk om openbaarheid te waarborgen. Een afdeling ‘Transparantie en integriteit’ voert tweejaarlijkse audits uit. Een lobbyregister registreert alle gesprekken die hebben bijgedragen aan beleid.
Democratie leeft pas echt als inwoners zich het hele jaar betrokken en gehoord voelen, niet alleen bij verkiezingen. Participatie is geen rituele verplichting, maar de kern van gezond bestuur. Inwoners moeten niet pas reageren op plannen die al vaststaan, maar vanaf het eerste moment meedenken en meebeslissen. Dat vraagt om heldere instrumenten, échte invloed en een cultuur van vertrouwen. We willen dat Nunspeet verder gaat dan het wettelijke minimum.
Te vaak worden inwoners pas geconsulteerd als plannen al grotendeels vaststaan. We draaien dat om: de gemeente start met een open vraag, voordat oplossingen zijn bedacht. Beeldvormende bijeenkomsten worden echt formatief met heldere terugkoppeling over wat wel en niet is overgenomen en waarom. Een burgerbegroting geeft inwoners directe invloed op hoe gemeenschapsgeld wordt besteed.
Representatieve democratie kan worden aangevuld met instrumenten voor directe invloed. We kiezen voor heldere, werkbare instrumenten die inwoners serieuze macht geven. Het burgerinitiatief geeft inwoners de mogelijkheid om zelf onderwerpen op de agenda te zetten. Een referendum geeft directe invloed bij grote keuzes. Het Right to Challenge laat inwoners gemeentelijke taken overnemen. Het Burgerfonds Vitale Kernen bouwen we af – goede ideeën horen via de politieke weg een plek te krijgen.
Een open overheid is ook een toegankelijke overheid. Digitale middelen moeten helpen, maar fysieke toegankelijkheid blijft essentieel. Vergaderingen moeten makkelijk te volgen zijn, documenten worden actief openbaar gemaakt en digitale dienstverlening wordt altijd aangevuld met alternatieven. We werken aan een lokale informatiewet die verder gaat dan de landelijke Woo.
Veiligheid is een primaire levensbehoefte. Inwoners hebben recht op een veilige woonomgeving waarin zij zich beschermd voelen. Een effectief veiligheidsbeleid combineert preventie met handhaving: door sociale controle en gemeenschapszin te versterken, kunnen problemen vaak al worden voorkomen. Waar dat niet voldoende is, moet handhaving adequaat en daadkrachtig zijn. Nunspeet werkt regionaal samen in het Integraal Veiligheidsplan Veluwe Noord 2024-2027.
Nunspeet heeft momenteel vier BOA’s, wat te weinig is voor de toegenomen werkdruk. Hun taken zijn de afgelopen jaren flink uitgebreid, terwijl de samenleving harder is geworden. We breiden uit naar minimaal vijf BOA’s en rusten hen uit met wapenstok en pepperspray. De prioriteiten voor handhaving moeten helder zijn: BOA’s richten zich op veiligheid en leefbaarheid.
We zijn terughoudend met cameratoezicht. Privacy is een groot goed en sociale controle verdient de voorkeur. Externe beveiliging kan tijdelijk een nuttige aanvulling zijn, zoals op bedrijventerreinen of in het centrum, maar structurele oplossingen via BOA-capaciteit verdienen de voorkeur.
De beste veiligheidszorg komt van betrokken inwoners. In Elspeet functioneert een succesvol buurtpreventienetwerk met circa 25 vrijwilligers. Dit model willen we als inspiratie gebruiken voor andere kernen. We ondersteunen actief, maar laten het aan inwoners zelf om initiatief te nemen.
Jongeren hebben behoefte aan plekken om samen te komen. Straathoekwerk Nunspeet speelt een cruciale rol in het begeleiden van jongeren en vroegtijdig signaleren van problemen. Straathoekwerkers zijn laagdrempelig bereikbaar en kunnen bemiddelen tussen jongeren, omwonenden en instanties.
Drugshandel en -productie tasten veiligheid en leefbaarheid aan. Nunspeet werkt regionaal samen aan uniform Damoclesbeleid om drugspanden te sluiten. Dit bestuursrechtelijke instrument werkt complementair aan strafrechtelijk optreden door politie en Openbaar Ministerie.
Overlast in de omgeving van opvanglocaties en uitgaansgebieden moet serieus worden aangepakt. Straatintimidatie wordt niet getolereerd. Structurele samenwerking tussen gemeente, BOA’s, politie, horeca en COA is essentieel.
De wet Bibob voorkomt dat crimineel geld de lokale economie binnensijpelt. We zijn alert op signalen van witwassen en zetten de wet actief in bij vergunningverlening en subsidieverstrekking.
Hulpdiensten zijn de ruggengraat van onze veiligheid. Brandweer, ambulancezorg en meldkamers moeten kunnen rekenen op voldoende middelen, goede training en betrouwbare infrastructuur. Hoewel de gemeente geen directe verantwoordelijkheid draagt voor ambulance en brandweer, willen we alles wat binnen onze invloed ligt benutten om hulp zo snel mogelijk ter plaatse te krijgen. In Nunspeet maken we ons zorgen over overschreden aanrijtijden en capaciteitsproblemen.
De cijfers over ambulance-aanrijtijden in Nunspeet zijn zorgwekkend. Bij één op de zeven ritten is de ambulance niet binnen het voorgeschreven kwartier ter plaatse. Voor Elspeet en Vierhouten is dit één op de vier ritten, terwijl de wet maximaal 5% overschrijding toestaat. Deze structurele overschrijdingen zijn onacceptabel. Sinds 2017 financiert Nunspeet een ambulancestandplaats aan de Elspeterweg nabij de A28.
Omdat de ambulance niet altijd op tijd kan zijn, zijn aanvullende voorzieningen van levensbelang. Het AED-netwerk via Hartslag.nu speelt hierin een cruciale rol: bij hartstilstand telt elke seconde. De First Responder post in Elspeet is een goed voorbeeld van hoe gerichte maatregelen levens redden.
Goede brandweerzorg is onmisbaar. Nunspeet beschikt over twee brandweerposten: Nunspeet (circa 35 vrijwilligers) en Elspeet (circa 20 vrijwilligers). Werving en behoud van vrijwilligers blijft een uitdaging. Steeds vaker werken mensen verder van huis, waardoor beschikbaarheid overdag lastig is. Via Behapbare Basis wordt de rol van vrijwilliger flexibeler gemaakt.
De infrastructuur achter hulpverlening moet robuust en betrouwbaar zijn. Nunspeet maakt deel uit van de VNOG, waarin 22 gemeenten samenwerken. Momenteel wordt gewerkt aan een structurele besparing van bijna €1,9 miljoen richting 2026, terwijl de opgaven juist toenemen. Veiligheid mag geen abstract regionaal onderwerp zijn.
Ondernemerschap is de motor van een sterke lokale economie. Nunspeet heeft al een goed vestigingsklimaat, maar stilstand is geen optie. De kracht ligt bij ondernemers zelf. De rol van de gemeente is ruimte geven, drempels wegnemen en initiatieven mogelijk maken — niet alles voorschrijven of controleren vanuit wantrouwen. Te vaak loopt het vast op regels, procedures en trage besluitvorming. Dat moet anders. Een gezonde lokale economie is de ruggengraat van een veerkrachtige gemeenschap.
Een sterk vestigingsklimaat vraagt om georganiseerde ondernemers. Het BIZ-plan voor het centrum biedt structuur en continuïteit met beoogde invoering per 1 januari 2027. Ondernemersverenigingen zoals Nunspeet Onderneemt Samen moeten zich vooral richten op belangenbehartiging. Parkmanagement is een goed voorbeeld van hoe ondernemers hun belangen zelf organiseren.
Er is krapte op de arbeidsmarkt. De beste oplossing is Nunspeet een gemeente maken waar mensen willen en kunnen wonen. Omscholing wordt steeds belangrijker. We zetten sterk in op leven lang leren en stimuleren samenwerking met onderwijsinstellingen zoals ROC’s. Daarnaast willen we voorrang op sociale huur voor vitale beroepen zoals leraar, zorgmedewerker of predikant.
Ondernemers lopen te vaak vast op regels en procedures. We pakken dit aan met concrete maatregelen die administratieve lasten verminderen. Vergunningprocedures worden gestandaardiseerd, een centraal ondernemersloket wordt het eerste aanspreekpunt en we gaan uit van vertrouwen in plaats van wantrouwen.
Iedereen in Nunspeet moet de kans krijgen om passend werk te vinden en een waardig inkomen te verdienen. Door samen te werken met ondernemers, onderwijs en regionale partners zorgen we dat vraag en aanbod beter op elkaar aansluiten. Sociale zekerheid blijft essentieel, maar we zijn kritisch op regelingen die weinig toevoegen. Arbeid moet lonen, ondersteuning moet eerlijk zijn en niemand mag buiten de boot vallen. Hulp moet tijdelijk en ontwikkelingsgericht zijn.
Voor inwoners met een afstand tot de arbeidsmarkt bieden dagbesteding en beschut werk structuur, sociale contacten en zingeving. We maken onderscheid tussen ontwikkelingsgericht voor wie perspectief heeft op werk, en zinvolle dagbesteding voor wie blijvend ondersteuning nodig heeft. Voor beschut werk zien we een belangrijke rol voor de Inclusief Groep.
Sociale zekerheid moet effectief en doelgericht zijn. Nunspeet heeft vergeleken met vergelijkbare gemeenten een relatief eenvoudig stelsel van minimaregelingen, en dat willen we zo houden. De focus ligt op betere ondersteuning via budgetbegeleiding en schuldhulp. Het Financieel Trefpunt Nunspeet is een belangrijk laagdrempelig loket.
We kiezen voor stimuleren met maatwerk. Inwoners met een uitkering ondersteunen we actief om een zinvolle bijdrage te leveren als onderdeel van hun traject naar werk. Activiteiten moeten zinvol zijn, geen strafwerk. Het stimuleren gebeurt zonder directe sancties, maar met een maximale termijn waarna opnieuw wordt geëvalueerd.
Ook Nunspeet heeft te maken met een ernstig woningtekort. Voor starters is geen enkele woning betaalbaar, de slaagkans op een sociale huurwoning is gedaald. Het is geen praktisch probleem, het is een crisis die levens stilzet. Voldoende woonruimte creëren is een absolute publieke prioriteit. Tot 2040 zijn ruim 1.200 nieuwe woningen nodig. Bouwen hoort niet slordig te zijn, maar kan wel eenvoudiger, sneller en mooier. De kernen mogen nooit een vrijplaats worden.
Bedrijventerreinen vormen het economische hart van Nunspeet. Ondernemers moeten kunnen groeien zonder vast te lopen op ruimtegebrek of verouderde infrastructuur. Netcongestie is een concreet probleem. We pakken de realisatie van een bedrijventerrein binnen de planperiode actief op.
Het woningtekort vraagt om snelle oplossingen. We bouwen en verbouwen eenvoudiger door regels te versoepelen zonder concessies aan kwaliteit. Procedures moeten woningbouw mogelijk maken, niet vertragen. We houden ons aan wettelijke minimums en voegen geen extra eisen toe. Duurzaamheid mag een keuze zijn, geen blokkade.
De woningmarkt staat onder enorme druk. Door flexibiliteit toe te staan en nieuwe woonvormen mogelijk te maken, kunnen we sneller reageren op de woningnood. Tiny houses en flexwoningen bieden kansen om snel woningaanbod te creëren. We onderzoeken een starterscampus met circa 100 compacte sociale huurwoningen.
Een gezonde woningmarkt begint bij voldoende betaalbare woningen voor eigen inwoners. Speculatie gaan we tegen. Woningen zijn bedoeld om in te wonen, niet om in te beleggen. We streven naar een evenwichtige woningmix en bevorderen doorstroming. Pauzewoningen zijn een uiterste noodvoorziening voor schrijnende situaties.
Goede participatie is essentieel voor draagvlak. We verschuiven participatie naar de voorkant: vroeg in het proces, met echte invloed en heldere terugkoppeling. In kleinere kernen zoals Hulshorst is vroegtijdige betrokkenheid extra belangrijk. Een digitaal bouwdashboard maakt de voortgang transparant.
De gemeente kan via grondbeleid sturen op waar en hoe er wordt gebouwd. Grondtransacties verlopen primair via minnelijke onderhandelingen. Agrariërs verdienen bijzondere zorgvuldigheid: grond is de basis van hun bedrijf en identiteit. Om belangenverstrengeling te voorkomen verdelen we de portefeuilles wonen en ruimtelijke ordening over verschillende wethouders.
Verkeer en vervoer zijn de aderen van onze samenleving. Mobiliteit gaat over vrijheid, bereikbaarheid en kansen. Openbaar vervoer verbindt dorpen en regio’s, eigen vervoer is onmisbaar, en de fiets speelt een steeds grotere rol. Infrastructuur moet aansluiten bij deze realiteit: veilig en toekomstbestendig. Goede infrastructuur is het stille fundament onder onze leefbaarheid en economie. Veel vraagstukken overstijgen de gemeentegrens — regionale samenwerking is onmisbaar.
De auto blijft voor veel Nunspeters onmisbaar. We willen verkeer slimmer sturen, niet frustreren. We zijn kritisch op symptoombestrijding: afsluitingen en drempels lossen zelden op. Het aanpassen van wegprofielen werkt vaak beter. In het centrum neemt de parkeerdruk toe. We maken ruimte voor laadmogelijkheden voor elektrische auto’s met een ruimhartig beleid op kabelgoottegels.
Fietsen is gezond, betaalbaar en geeft vrijheid. Het verbod op fietsparkeren in de Dorpsstraat werkt halfslachtig. We investeren liever in veilige, goed zichtbare fietsparkeerplekken die logisch aansluiten op looproutes. E-bikes en speed pedelecs hebben het tempo veranderd en daar moet de infrastructuur op worden aangepast.
De stationsvernieuwing wordt afgerond in het voorjaar van 2026. We willen dat deze voorzieningen goed worden behouden en onderhouden. De treinverbinding laat al jaren dalende kwaliteit zien met vertragingen en uitval. We steunen de lobby voor een intercityverbinding in Harderwijk.
Busvervoerder EBS kampt met ernstige problemen: personeelstekorten en technische problemen leiden tot rituitval tot 10%. Het contract loopt tot 2035. Bij het AMVO-vervoer leiden chauffeurstekorten tot onacceptabel lange reistijden. Vrijwilligersinitiatieven zoals buurtbussen kunnen een waardevolle aanvulling zijn.
De aansluiting van de Eperweg op de A28 kent twee gelijkvloerse kruisingen die verkeersveiligheid beperken. Een brilconstructie biedt een bewezen oplossing. In de huidige raadsperiode is fors geïnvesteerd. We zien geen ruimte voor directe uitvoering, maar willen nu investeren in voorbereiding zodat bij veranderende prioriteiten snel kan worden doorgepakt.
Boeren vormen de ruggengraat van Nunspeet. Hun werk gaat verder dan voedselproductie: zij onderhouden het landschap, dragen bij aan biodiversiteit en vormen al generaties lang een onmisbare schakel tussen natuur en gemeenschap. Nederlandse boeren behoren tot de wereldtop in vakmanschap, innovatie en efficiëntie. De sector staat onder zware druk door stapeling van regels, hoge grondprijzen en ondoorzichtige regelgeving. We kiezen nadrukkelijk voor waardering en vertrouwen, niet voor wantrouwen.
De agrarische sector verdient perspectief. Jonge boeren hebben te maken met hoge grondprijzen en complexe regelgeving. Programma’s zoals BoerenPerspectief en BAJK spelen een belangrijke rol bij begeleiding. Initiatieven zoals Zorg om Boer en Tuinder bieden waardevolle ondersteuning. De grootste winst ligt in innovatie en slimme investeringen via provinciale en nationale programma’s.
Boeren ervaren steeds meer regeldruk. De stapeling van regels rond stikstof, PFAS en waterkwaliteit leidt tot een onwerkbare situatie. PAS-melders verkeren sinds 2019 in juridische onzekerheid. Nieuwe salderingsregels met forse afroompercentages maken ontwikkeling lastig. Het afschaffen van de derogatie ondermijnt kringlooplandbouw. Vrijwillige maatregelen en lokaal maatwerk werken beter dan opgelegde bureaucratie.
Boeren die rechtstreeks aan consumenten verkopen, versterken de lokale economie en creëren binding tussen producent en afnemer. Boerderijwinkels bieden een aanvullend verdienmodel. Samenwerking tussen boeren en lokale horeca versterkt beide sectoren. Streekproducten dragen bij aan de identiteit van Nunspeet.
De natuur vormt het kloppend hart van Nunspeet. Het is geen decor dat er toevallig bij hoort, maar een fundamenteel onderdeel van wie we zijn. De Veluwe, de bossen, de heide, de meren — ze maken Nunspeet tot wat het is. Dieren vervullen daarin een bijzondere rol. Bij woningbouw, infrastructuur en recreatie moet rekening worden gehouden met dieren en hun leefgebieden. We streven naar maximale vrijheid voor dieren, zonder dat dit mensen significant belast.
Biodiversiteit vormt de kern van een gezond ecosysteem. We willen biodiversiteit beschermen met praktische, betaalbare maatregelen: groenstroken, nestgelegenheid, natuurlijke oevers en groen in tuinen en wijken. Monumentale bomen zijn levende monumenten die een onmisbare bijdrage leveren aan gezondheid en leefbaarheid. Oude bomen zijn het uitgangspunt bij ruimtelijke plannen: wij bouwen eromheen en kappen alleen bij uiterste noodzaak.
De heide- en zandverstuivingsgebieden van Nunspeet zijn van onschatbare waarde. Onze gemeente is rijk aan meren, plassen, beken en vijvers. Goed waterbeheer is essentieel. We zetten in op bescherming van grondwater, goed onderhoud van riolering en verbetering van waterkwaliteit. Vervuiling, overstorten en wateroverlast vragen om gerichte investeringen.
Herten zijn onlosmakelijk verbonden met het Veluwse landschap, maar vragen om evenwichtig faunabeheer. Wilde zwijnen veroorzaken toenemende problemen. De terugkeer van de wolf is een succes van natuurbescherming, maar vraagt om realistisch beheer. Wanneer een wolf herhaaldelijk nabij bewoning komt of dreigend gedrag vertoont, moet er snel worden opgetreden. De schaapskudde van Elspeet is een levend symbool van het Veluwse landschap.
We kiezen voor een nuchtere en evenwichtige benadering van energie en milieu. Duurzaamheid moet praktisch, haalbaar en betaalbaar zijn. Echte verduurzaming ontstaat van onderop: inwoners, ondernemers en verenigingen weten zelf het beste wat past. De groeiende energievraag zet het elektriciteitsnet zwaar onder druk. Zonder tijdige ingrepen vormt netcongestie een directe rem op ontwikkeling. Het is niet aan gemeenten om klimaatdoelen 2030 te willen halen — dat is primair een taak van het Rijk.
Netcongestie is het centrale probleem. Grootverbruikers staan op wachtlijsten en zonder maatregelen dreigt ook voor huishoudens en MKB een wachtrij. Naast netverzwaring is het essentieel om te investeren in slimme oplossingen. Windmolens zijn voor Nunspeet geen wenselijke optie vanwege het kwetsbare landschap van de Veluwe. Provincie Gelderland verbiedt windturbines op de Veluwe en binnen één kilometer daaromheen. Kernenergie, met name Small Modular Reactors, biedt perspectief: compact, modulair, veilig en CO₂-arm.
Een schone leefomgeving is de basis van prettig wonen. Afvalinzameling moet betrouwbaar, betaalbaar en eenvoudig zijn. Nunspeet presteert al bovengemiddeld. We zijn uitgesproken tegen Diftar en willen het raadsbesluit terugdraaien vóór 2028. Ervaringen laten zien dat Diftar leidt tot illegaal dumpen, hogere handhavingskosten en treft grote gezinnen onevenredig hard. We zien kansen in vereenvoudiging: van drie naar twee bakken. De blauwe bak verdwijnt; restafval, PMD én papier gaan samen in de grijze bak. Moderne nascheiding levert minstens even goede resultaten.
Een prettige leefomgeving is geen bijzaak, maar een fundament onder welzijn, gezondheid en woongenot. De kwaliteit van de ruimte waarin mensen wonen, werken en elkaar ontmoeten heeft directe invloed op hoe zij zich voelen en samenleven. Monumenten, historische panden en publieke kunst dragen bij aan identiteit, trots en verbondenheid. Nunspeet behoort tot de mooiste gemeenten van Nederland. Naast schoonheid is functionaliteit essentieel. De leefomgeving moet schoon, veilig en toegankelijk zijn.
Het centrum van Nunspeet staat onder druk. Ondernemers geven aan dat de levendigheid afneemt. Uit de Centrumscan 2025 blijkt dat het centrum goed functioneert en gewaardeerd wordt, maar dat er opgaven liggen. Meer licht, groen en activiteit zijn nodig. Het is niet redelijk dat seizoensverlichting vrijwel volledig door ondernemers wordt betaald. De openbare ruimte moet uitnodigen tot verblijf.
Kunst in de openbare ruimte vertelt iets over identiteit, geschiedenis en gemeenschap. Publieke kunst moet altijd in harmonie zijn met de architectuur, monumenten en natuurlijke schoonheid van Nunspeet. Hedendaagse kunst kan een plek hebben, maar alleen wanneer deze zichtbaar aansluit bij natuur, historie en omgeving. Lokale kunstenaars verdienen een groter podium.
Openbare ruimte is er in de eerste plaats voor inwoners, niet voor commerciële boodschappen. Reclame kan het straatbeeld onrustig maken. We werken toe naar een gemeente die zoveel mogelijk reclamevrij is, met uitzondering van winkelgevels. Aanstootgevende reclame, waaronder gokpromoties, sluiten we uit. Verhoging van reclamebelasting overwegen we pas na verbetering van het ondernemersklimaat.
Nunspeet is rijk aan monumenten: van de toren van de Dorpskerk tot de drie molens, van Landgoed Noorderheide tot een groot aantal beschermde grafheuvels. Deze monumenten zijn levende getuigen van onze geschiedenis. Monumentenzorg is geen luxe, maar een verantwoordelijkheid naar toekomstige generaties. Eigenaren verdienen goede ondersteuning. Erfgoed moet een volwaardige plek krijgen in ruimtelijke plannen.
Nederland wordt geconfronteerd met een aanhoudende asielinstroom die een zware druk legt op gemeenten. Via de Spreidingswet worden gemeenten geconfronteerd met taakstellingen die weinig rekening houden met lokale draagkracht. We erkennen dat opvang van mensen in nood een morele dimensie heeft. Tegelijkertijd mag die verantwoordelijkheid nooit ten koste gaan van de draagkracht, veiligheid en leefbaarheid van onze eigen gemeenschap. Nunspeet moet zo min mogelijk asielzoekers opvangen en zich actief verzetten.
De Spreidingswet verplicht gemeenten asielzoekers op te vangen. De gemeente moet haar positie stevig en principieel innemen. We spreken ons publiekelijk uit tegen onrealistische taakstellingen en staan open voor bezwaar tegen verdeelbesluiten. We willen dat Nunspeet een leidende rol neemt in de gemeentelijke lobby tegen het doorgaande asielbeleid en staan open voor een gezamenlijk manifest van gemeenten.
In de begroting 2026 trekt Nunspeet ruim €2 miljoen uit voor opvang. In de praktijk brengt asielopvang veel indirecte kosten met zich mee: extra druk op onderwijs, zorg, handhaving en de ambtelijke organisatie. Contracten met het COA moeten zoveel mogelijk openbaar worden. Gebrek aan openheid ondermijnt het draagvlak.
De druk op sociale huur door statushouders is groot: wachttijden lopen op tot 7-10 jaar en in de afgelopen jaren ging 6-6,5% van vrijkomende woningen naar statushouders. Het kabinet heeft voorgenomen gemeenten de vrijheid te geven statushouders geen voorrang meer te geven. We willen die mogelijkheid zo snel mogelijk benutten zodra dit juridisch kan.
Het AZC aan de Elspeterweg huisvest circa 100 alleenstaande minderjarige vreemdelingen. De bestuursovereenkomst loopt tot november 2026, met optie tot 2028. Omwonenden en bedrijven ervaren overlast en voelen zich onvoldoende gehoord. De gemeente moet niet verlengen na 2028 en actief zoeken naar manieren om te stoppen.
Integratie is in de eerste plaats de eigen verantwoordelijkheid van statushouders. De gemeente faciliteert minimale randvoorwaarden, maar mag niet uitgroeien tot een uitvoeringsorganisatie voor intensieve begeleiding. We willen onderzoek naar het succes en de kosten van gemeentelijke inburgeringsinspanningen.
De Oekraïense situatie is anders: het gaat om oorlogsvluchtelingen uit een Europees land die tijdelijk bescherming zoeken. Nunspeet vangt momenteel ongeveer 200 ontheemden op. We willen dat deze opvang kan worden voortgezet, onder de strikte voorwaarde dat het altijd tijdelijk blijft. Terugkeer is ons expliciete uitgangspunt zodra dit veilig mogelijk is.
Nunspeet kent arbeidsmigratie, vooral seizoensgebonden in land- en tuinbouw en recreatie. Arbeidsmigratie is in de huidige economische situatie helaas nodig, maar we werken naar een situatie waarin dit niet meer nodig is. Goede regulering beschermt zowel arbeidsmigranten als de lokale arbeidsmarkt en woonomgeving. Als seizoenarbeiders op het bedrijfsterrein wonen, kan de gemeente makkelijker handhaven.
Goede zorg vormt de basis van een sterke en veerkrachtige samenleving. In Nunspeet moet iedereen kunnen rekenen op passende ondersteuning op het juiste moment. Het is een kerntaak van de gemeente om te zorgen voor een robuuste zorginfrastructuur waarin beschikbaarheid, bereikbaarheid en continuïteit centraal staan. We geloven sterk in preventie en vroegtijdige hulp. Ongeveer 40% van de gemeentelijke begroting gaat naar het sociaal domein. We willen dit stroomlijnen zonder dat de kwaliteit eronder lijdt.
Jeugdhulp organiseren we via het Centrum voor Jeugd en Gezin. Middelen moeten zo direct mogelijk bij gezinnen terechtkomen. Vroege signalering en maatwerk zijn essentieel, met extra aandacht voor jongeren waarbij een ouder afwezig of onvoldoende aanwezig is. Jongerenwerk speelt een aanvullende preventieve rol; Straathoekwerk Nunspeet biedt laagdrempelig contact en ondersteuning.
Ouderen moeten zelfstandig, veilig en waardig kunnen leven. Verzorgingshuizen staan onder druk door personeelstekorten en gestegen kosten. Via het Wmo-loket moeten inwoners snel en duidelijk geholpen worden. Het Rijk voert per 2027 een inkomensafhankelijke eigen bijdrage in; wij volgen de landelijke regeling zonder extra gemeentelijke toetsingen. Mantelzorgers zijn de ruggengraat van de zorg. Respijtzorg is essentieel om overbelasting te voorkomen.
Kwetsbare inwoners met meervoudige problematiek lopen vaak vast in een versnipperd landschap. De winst zit in heldere communicatie, toegankelijke informatie en beter samenwerkende organisaties. We zijn terughoudend met persoonsgebonden budgetten vanwege misbruikrisico. Verslavingszorg is een noodzakelijk onderdeel van het sociaal domein. Opvang voor huiselijk geweld is regionaal georganiseerd via Veilig Thuis. Daklozenopvang moet tijdelijk zijn, gericht op uitstroom naar zelfstandigheid.
De sluiting van de Dorpsapotheek in 2024 brengt risico’s met zich mee voor inwoners die afhankelijk zijn van directe toegang tot medicijnen. Beschikbaarheid van geneesmiddelen staat onder druk. De gemeente moet actief in gesprek met apothekers en zorgverzekeraars over oplossingen.
Het sociaal domein kent veel organisaties. Voor inwoners moet glashelder zijn wie waarvoor verantwoordelijk is. Lokale organisaties met sterke verankering in Nunspeet vormen de basis. De Inclusief Groep is een belangrijk sociaal werkbedrijf dat we willen behouden en versterken. Via het IZA werken we regionaal samen aan een duurzaam zorgstelsel; het GALA-initiatief richt zich op preventie en gezondheidsbevordering.
We erkennen en koesteren het diepgewortelde christelijke karakter van Nunspeet. Als Veluws dorp met een lange christelijke traditie is het christelijk geloof al generaties lang bepalend voor de cultuur, de omgangsvormen en de sociale samenhang. We staan pal voor vrijheid van godsdienst, maar zijn ook duidelijk: Nunspeet is een christelijke gemeente binnen een christelijke traditie. Die identiteit mag zichtbaar zijn en richting geven aan beleid. Dit betekent vasthouden aan christelijke kernwaarden zoals rust, naastenliefde en gemeenschapszin.
Interkerkelijke samenwerking versterkt de gemeenschap. Kerken trekken gezamenlijk op rond maatschappelijke vraagstukken, jeugdwerk en vrijwilligersinitiatieven. We willen een vast jaarlijks interkerkelijk overleg instellen waarbij de gemeente in gesprek gaat met kerken over gezamenlijke sociale initiatieven. Dit overleg biedt kerken ook de mogelijkheid om hun expertise in te brengen op relevante beleidsterreinen zoals zorg, welzijn, jeugd en onderwijs.
Het behoud van kerkgebouwen verdient aandacht. Kerken zijn dragers van geschiedenis en identiteit, maar onderhoud en restauratie staan onder druk. We willen monumentale kerkgebouwen ondersteunen met gerichte subsidies en praktische begeleiding. Daarvoor richten we een adviesfunctie in waarbij kerkbesturen terecht kunnen voor advies over behoud, herbestemming en financiering, gekoppeld aan het jaarlijkse interkerkelijke overleg.
Kerken in Nunspeet kampen met een structureel tekort aan predikanten. Dit is een landelijk probleem dat onze gemeente direct raakt en de continuïteit van kerkelijke gemeenschappen bedreigt. Een van de belangrijkste obstakels is het vinden van passende huisvesting. Predikanten verhuizen vaak voor hun roeping en hebben snel geschikte woonruimte nodig. We willen hen ondersteunen door voorrang te geven bij de toewijzing van sociale huurwoningen.
Het huidige format van het ambtsgebed — voorafgaand aan en na afloop van raadsvergaderingen, zoals ingevoerd in 2022 — respecteert zowel bestuurlijke neutraliteit als het christelijke karakter van Nunspeet. Het ambtsgebed en de ambtseed zien wij als momenten om ethisch bestuur, verantwoordelijkheid en dienstbaarheid te onderstrepen. Ze herinneren ons eraan dat besturen meer is dan het uitvoeren van beleid.
Cultuur en erfgoed zijn onmisbare bouwstenen van een sterke, verbonden samenleving. Theater, muziek, zang, kunst en verenigingen zorgen voor ontmoeting, ontspanning en persoonlijke ontwikkeling. Juist nu Nunspeet groeit en nieuwe inwoners aantrekt, is cultuur belangrijk om verbinding te creëren. Cultuurbeleid moet passen binnen de financiële draagkracht en mag nooit verworden tot een bureaucratisch project. Elke euro moet zichtbaar bijdragen aan culturele activiteiten en beleving. De Kunst- en cultuuraanpak 2024-2027 biedt een goede basis.
De Bibliotheek Noordwest Veluwe, gevestigd in de Veluvine, vervult een brede maatschappelijke functie: zij ondersteunt lezen en leren, bestrijdt laaggeletterdheid, helpt inwoners met digitale vaardigheden via het Taalhuis en biedt een laagdrempelige ontmoetingsplek. Het Noord-Veluws Museum draagt bij aan identiteit, educatie en culturele aantrekkingskracht, met aandacht voor de kunstenaarskolonie van de Noord-Veluwe. Financiële ondersteuning moet zorgvuldig en doelgericht zijn.
Theater Veluvine is het culturele hart van Nunspeet. De voorgenomen overname van alle aandelen door de gemeente is op dit moment nodig om het gebouw veilig te stellen. Tegelijk zijn we kritisch: het doel moet zijn om Veluvine weer op eigen poten te laten draaien. We vinden dat Veluvine meer commercieel en minder maatschappelijk moet worden ingericht. Lokale cultuur, verenigingen en maatschappelijke organisaties moeten gemakkelijker gebruik kunnen maken van het theater.
Met het Noord-Veluws Archief (NoVA) is een stevige basis gelegd voor professioneel archiefbeheer. We staan hier sympathiek tegenover, maar blijven scherp op de kosten. De plannen voor de Canon van Nunspeet staan in de ijskast vanwege te weinig capaciteit. We willen de plannen heractiveren met een low-cost aanpak: eerst een digitale versie via bestaande platforms van de Heemkundige Vereniging, langzaam opgebouwd met vrijwilligers.
Immaterieel erfgoed zoals tradities, ambachten en lokale gebruiken verdient erkenning zonder bureaucratie. We willen een Nunspeets label invoeren: een certificaat en vermelding op gemeentelijke platforms, toegewezen door een commissie immaterieel erfgoed. Tradities zoals Eibertjesdag, Nacht van Nunspeet en de Nunspeetse Keiler komen zeker in aanmerking, maar ook andere lokale tradities kunnen worden voorgedragen.
Lokale media zijn een onmisbare pijler onder een goed functionerende democratie. RTV Nunspeet, de Nunspeetse Buizerd, Nunspeet Huis aan Huis en Hulz Media zorgen ervoor dat inwoners worden geïnformeerd. We willen een onafhankelijk mediafonds instellen naar voorbeeld van gemeente Delft. Dit fonds ondersteunt onderzoeksjournalistiek en versterking van de lokale nieuwsvoorziening, beheerd door een onafhankelijke commissie waarin de gemeente géén stem heeft. Redactionele vrijheid is een harde randvoorwaarde.
Horeca en markt vormen samen het kloppend hart van een levendig centrum. Tegelijk zien we dat horeca en retail zich steeds vaker vestigen op bedrijventerreinen, terwijl er leegstand is in het centrum. We willen deze beweging omkeren en het centrum weer aantrekkelijk maken als dé plek voor horeca, ontmoeting en beleving. We kiezen voor ruimte aan ondernemers met verruimde mogelijkheden en minder administratieve drempels, maar altijd met oog voor leefbaarheid en omwonenden.
Clustering van horeca rond het Marktplein is een bewuste keuze: het creëert identiteit, sfeer en sociale veiligheid. Terrassen vergroten de verblijfskwaliteit. De weekmarkt en de Eibertjesmarkt zijn al generaties lang verbindende momenten. We willen onderzoeken of gedeeltelijke verplaatsing ruimte kan maken voor een aantrekkelijker centrum.
De huidige openingstijden zijn prima. Levendigheid creëer je niet door openingstijden te verruimen, maar door het centrum aantrekkelijk te maken. Op zondag kiezen we voor balans: sport, culturele evenementen en niet-commerciële activiteiten na 13:00 uur, horeca mag op zondagavond open zijn. Commerciële activiteiten zoals kermissen blijven uitgesloten op zondag.
Evenementen zoals Eibertjesdag, Nacht van Nunspeet en de Nunspeetse Keiler verdienen structurele ondersteuning. We willen snelvergunningen en meerjarige goedkeuringen voor terugkerende evenementen. Nunspeet kent een rijk aanbod aan sportevenementen in de natuur. Er komt een vaste centrummanager bij de gemeente als aanspreekpunt en een nieuwe organisatie voor centrumprogrammering, gekoppeld aan de uitvoerder van de BIZ.
Vuurwerk hoort bij oud en nieuw. We zijn tegen een lokaal vuurwerkverbod: slecht handhaafbaar en het lost de echte problemen niet op. In plaats daarvan willen we een centrale vuurwerkshow op een veilige locatie, georganiseerd door een lokale stichting. Particulier vuurwerk blijft mogelijk binnen de rijkskaders. Carbid blijft toegestaan.
Dorpshuizen zijn onmisbaar voor leefbaarheid en sociale samenhang. Kulturhus Elspeet, De Wieken, Veluvine en Horsterhoek vervullen een cruciale rol. Tegelijk staan ze onder druk door vrijwilligerstekorten en stijgende lasten. We willen af van incidentele reddingsacties en toe naar stabiel, voorspelbaar beleid. Het kernbudget breiden we uit naar alle kernen inclusief Nunspeet. De Boemerang blazen we deze raadsperiode nieuw leven in.
In Nunspeet volgen ruim 4.500 kinderen en jongeren onderwijs. Zij vormen de toekomst van onze gemeente. We staan voor een solide onderwijsstructuur die kwalitatief sterk, divers en toegankelijk blijft voor iedereen. Onze rol als gemeente is ondersteunend en faciliterend, niet sturend op de inhoud van het lesprogramma. Wij richten ons op de optimale randvoorwaarden: goede huisvesting voor scholen, veilige leeromgevingen en praktische samenwerking tussen alle partners. We geven vertrouwen aan onderwijsprofessionals.
In Nunspeet faciliteren we bewust meerdere onderwijsvormen — openbaar, bijzonder, Montessori — omdat diversiteit in het aanbod ouders echte keuzevrijheid geeft. We geloven in de waarde van kleinschalige scholen met een eigen onderwijsvisie. Fusies beschouwen we als uiterste redmiddel. Het lerarentekort is een actuele en nijpende uitdaging. Een belangrijke maatregel is het geven van voorrang aan leraren en andere vitale beroepen op sociale huurwoningen.
Goede schoolgebouwen dragen direct bij aan goed onderwijs. De situatie is urgent: bijna 90% van de schoolgebouwen is ouder dan veertig jaar. In juni 2023 is het Koersplan Onderwijshuisvesting vastgesteld. We ondersteunen dit plan volledig en vinden dat de uitvoering met urgentie moet worden opgepakt. De ontwikkeling van Integrale Kindcentra is de weg voorwaarts. We zijn bereid extra budget vrij te maken, gekoppeld aan inflatie en bouwkosten.
Niet ieder kind kan zonder extra steun meekomen in het reguliere proces. Vroege ondersteuning is cruciaal: voorschoolse voorzieningen via het CJG helpen achterstanden tijdig te signaleren en aan te pakken. Basisvaardigheden staan altijd voorop — lezen, schrijven en rekenen vormen het fundament. De samenwerking tussen gemeente, scholen, het CJG en maatschappelijke organisaties moet gaan over effectiviteit. Het Junior College Veluvine is een mooi voorbeeld van maatwerk.
Een samenleving komt alleen vooruit als mensen de kans krijgen om te blijven groeien, ongeacht hun leeftijd. De Vrije Academie vervult een belangrijke rol voor volwasseneneducatie en het bestrijden van laaggeletterdheid. We blijven deze en vergelijkbare initiatieven steunen vanwege hun maatschappelijke meerwaarde, met als kader dat financiële zelfstandigheid het uiteindelijke doel is.
Nunspeet is een echt sportersdorp. Sport en bewegen zitten in het DNA van onze gemeente. De prachtige natuurlijke omgeving nodigt uit tot beweging en het actieve verenigingsleven zorgt ervoor dat sport voor iedereen bereikbaar is. Die combinatie van sport en natuur is bijzonder en maakt Nunspeet uniek. We kiezen voor praktisch, resultaatgericht beleid waarin ieder kind — ongeacht achtergrond of inkomen — de kans krijgt om te sporten. Sportverenigingen verdienen betrouwbare ondersteuning.
Het college heeft besloten de huren voor sportverenigingen per 2026 met 9% te verhogen. We verzetten ons hier tegen. Sportverenigingen moeten het zo makkelijk mogelijk worden gemaakt, niet lastiger. Een urgent probleem is het structurele tekort aan binnensportruimte. Per 1 januari 2026 sluit Veluvine op meerdere doordeweekse avonden, waardoor verenigingen trainingsmomenten verliezen. Dat is onacceptabel. Sportbedrijf Nunspeet verwacht een tekort van €455.000 voor 2026.
Sportpark Hulshorst ontwikkelt zich via het Masterplan. Fase 2 is unaniem aangenomen. De combibaan voor schaatsen en skeeleren is een belangrijk discussiepunt. We kiezen voor een 400 meter baan en zoeken actief naar financiering, maar zijn ook blij met 333 meter als een grotere baan financieel niet haalbaar blijkt. De inpassing van schietsportvereniging Prins Willem Alexander verdient voortvarende besluitvorming — de vereniging is sinds januari 2025 haar locatie kwijt.
De Wiltsangh, geopend in 2023, is uitgegroeid tot een belangrijk sportief en maatschappelijk knooppunt met jaarlijks ruim 100.000 bezoekers. Het zwembad wordt door veel Nunspeters als saai en steriel ervaren. We willen investeren in sfeer en aankleding: kleuren, licht, planten en comfortabele zitplekken. Voor horeca kiezen we voor een pragmatische lijn. We willen De Wiltsangh meer ruimte geven voor evenementen.
VV Elspeet beschikt over Sportpark Op de Heide met kunstgrasveld, trainingsvoorzieningen en clubgebouw. Dit sportpark vervult een belangrijke functie voor laagdrempelig sporten en ontmoeting. Elspeet verdient ook investeringen — we streven naar eerlijkheid tussen kernen. Ontwikkeling faciliteren we wanneer de vereniging en het dorp concrete wensen hebben.
Het dossier VV Nunspeet loopt vast op een juridisch vraagstuk rondom de nieuwbouw. Het beleid is niet duidelijk afgesproken. We zoeken een pragmatische oplossing die recht doet aan de gemaakte afspraken. Juridische obstakels mogen geen reden zijn om goede projecten te vertragen. Tegelijk stellen we helder beleid op voor vergelijkbare situaties in de toekomst.
Sport moet toegankelijk zijn voor iedereen. Sportbedrijf Nunspeet is sinds 2024 Uniek Sporten Locatie, met structurele aandacht voor aangepast sporten. Niet alle sport hoeft op sportparken plaats te vinden. Kleinschalige initiatieven in wijken en dorpen — buitenfitness, pannakooi’s, wandelgroepen, buiten bewegen voor ouderen — maken bewegen vanzelfsprekend. Sport mag geen luxe zijn voor wie het kan betalen.
Nunspeet heeft een sterke toeristische sector. Met ruim een miljoen overnachtingen per jaar is toerisme een zichtbare economische factor die werkgelegenheid biedt en bijdraagt aan levendigheid. Tegelijkertijd willen we een herijking van de Nunspeetse visie op toerisme. Nunspeet moet in de eerste plaats een plek zijn om te wonen, te werken en te leven. Als toeristen daar ook van willen genieten: prima. Maar niet ten koste van onze eigen leefomgeving. Kwaliteit boven kwantiteit, duurzaamheid boven groei.
Het tarief is voor 2026 vastgesteld op €1,50 per persoon per nacht, met een verwachte opbrengst van circa €1,5 miljoen per jaar. We handhaven een uniform tarief voor alle accommodaties vanwege eenvoud en eerlijkheid. Sinds 2024 geldt een meldplicht voor platforms als Airbnb. Die moet actief worden gecontroleerd. Opbrengsten investeren we primair in natuurbeheer, infrastructuur en voorzieningen die direct bijdragen aan de leefbaarheid voor Nunspeters.
NudK speelt een zichtbare rol in het verbinden van cultuur, natuur en toerisme, met een netwerk van circa 150-160 partners en €160.000 gemeentelijke subsidie. We willen toe naar een heldere taakverdeling. NudK moet zich richten op toeristische profilering, natuureducatie, route-ontwikkeling en regionale samenwerking. Lokale evenementen zoals de weekmarkt en Sinterklaasintocht zijn primair gericht op inwoners en vragen om een andere organisatievorm. We nemen als doel op dat deze gefaseerd worden overgedragen.
Nunspeet is sterk verbonden met bos en Veluwe, maar de verbinding met het water blijft achter. Het Veluwemeer is momenteel beperkt toegankelijk en weinig aantrekkelijk voor recreatie. Dat is een gemiste kans. Het langetermijnconcept ‘Nunspeet aan Zee’ biedt perspectief. We kiezen voor een pragmatische, gefaseerde aanpak: eerst verkeersproblemen oplossen, dan zwemstrandje als eerste stap. Bij de Zandenplas staan we positief tegenover een grotere kiosk met volwaardigere horeca.
Het bezoekerscentrum staat aan de vooravond van een ingrijpende vernieuwing, met opening gepland eind 2025 of begin 2026. Het project kent een kostenstijging naar circa €5,1 miljoen totaal, waarvan €1,8 miljoen uit gemeentelijke reserves. We zien de meerwaarde voor natuurbeleving, educatie en recreatie. Het centrum moet in de eerste plaats ten dienste staan van Nunspeters. We kiezen voor financiële behoedzaamheid.
De uitbreiding van het kampeerveld bij EuroParcs Bad Hoophuizen krijgt steun, maar het toeristisch overstappunt past beter bij een toekomstige ontwikkeling van Nunspeet aan Zee. De gemeente moet handhavend optreden bij overschrijding van afgesproken maxima. De plannen voor dertig recreatievilla’s naast Veluwe Hotel De Beyaerd in Hulshorst benaderen we terughoudend. Het terrein van De Gulle Belg sluiten we uit voor recreatieve ontwikkeling.
Wij willen een slanke, slagvaardige gemeente die doet wat nodig is – en dat goed doet. Meer mensen betekent niet automatisch beter bestuur. Wij kiezen voor kwaliteit, vakmanschap en lokale betrokkenheid. Een aanzienlijk deel van de begroting gaat naar bestuur en ondersteuning. Wij willen een kleine, deskundige organisatie die de ruimte en middelen krijgt om te doen wat nodig is.
Een sterke gemeente begint bij een sterke ambtelijke organisatie. Integriteit en vakmanschap staan voorop. AI is geen bezuinigingsinstrument, maar een hulpmiddel om ambtenaren beter toe te rusten. Door repetitieve taken te automatiseren kunnen ambtenaren zich richten op werk dat menselijk oordeelsvermogen vraagt. Kennis houden we in huis. Externe adviseurs zetten we terughoudend in, alleen voor specialistische kennis die intern ontbreekt.
Belangrijkste voorstellen: Strikte integriteitsregels met meldplicht en periodieke audits | Verplichte AI-opleiding | Openbaar AI-beleid transparant en ethisch | Minder externe adviesbureaus | Bij externe inhuur kennisoverdracht borgen | Openbare motivering college bij afwijking adviezen
Omdat het om publiek geld gaat, moet iedere aanbesteding neutraal, openbaar en controleerbaar zijn. Ook onder Europese drempels moet openheid het uitgangspunt zijn. Lokale inkoop staat voorop. Te vaak wordt uit gemak gekozen voor externe partijen. Lokale inkoop versterkt werkgelegenheid en houdt belastinggeld in de gemeenschap. De Roemernorm – maximaal 10% externe inhuur – wordt landelijk structureel overschreden. Dat is onaanvaardbaar.
Belangrijkste voorstellen: Openbare publicatie selectiecriteria en gunningsbeslissingen ook onderdrempelig | Lokale ondernemers selectiecriterium waar wet toelaat | Prioriteit lokale ondernemers onderhandse aanbestedingen | Strikte naleving Roemernorm max 10% externe inhuur
Goed beleid vraagt om een politiek die zelf gezond functioneert. Wij willen een sterke burgemeester voor Nunspeet – integer, zichtbaar en met lokale binding. Het wethouderschap wordt steeds zwaarder. Om kwaliteit terug te brengen, willen wij onderzoeken of uitbreiding wenselijk is. De werkdruk in de raad is hoog. Wij willen het raadslidmaatschap aantrekkelijker maken. Om beloften en prestaties te volgen, willen wij een jaarlijkse BestuursEffect Rapportage invoeren.
Belangrijkste voorstellen: Raadsaanbeveling burgemeester met binding Nunspeet en verkiezingsmandaat | Onderzoeken uitbreiding aantal wethouders | Landelijk bepleiten raadslidmaatschap fulltime | Jaarlijks BestuursEffect Rapportage met burgerinbreng | Behouden ambtsgebed 2022
Samenwerking met andere gemeenten kan het bestuur versterken. Maar elke extra bestuurslaag vergroot de afstand tot inwoners. Wij kiezen principieel voor zoveel mogelijk zelfstandigheid. Samenwerking is een middel, geen doel, en alleen verantwoord als het aantoonbaar beter is. Raadsleden vragen zich regelmatig af wat Kop van de Veluwe concreet oplevert. Deelname is alleen verantwoord bij concrete resultaten.
Belangrijkste voorstellen: Periodieke evaluatie kosten en opbrengsten samenwerkingsverbanden | Nieuwe samenwerkingen alleen bij heldere doelstellingen en meetbare resultaten | Lokale democratische zeggenschap borgen | Durven afschalen of beëindigen samenwerkingen die onvoldoende bijdragen
Democratie leeft pas echt als inwoners zich het hele jaar betrokken voelen. Wij willen verder gaan dan het wettelijke minimum. Goede besluiten beginnen met luisteren. Te vaak worden inwoners pas geconsulteerd als plannen al vaststaan. Wij draaien dat om: inwoners moeten vanaf het eerste moment meedenken. Representatieve democratie kan worden aangevuld met instrumenten voor directe invloed. Wij kiezen voor heldere, werkbare instrumenten die inwoners serieuze macht geven.
Goede besluiten beginnen met luisteren. Beeldvormende bijeenkomsten moeten beter. Nu is vaak onduidelijk wat er met inbreng wordt gedaan. Wij willen dat bijeenkomsten echt formatief zijn: bijdragen worden serieus meegenomen, en inwoners krijgen heldere terugkoppeling. Een burgerbegroting geeft inwoners directe invloed. We starten kleinschalig, met een deel van het budget voor openbare ruimte. Dit wordt een structureel, tweejaarlijks terugkerend instrument.
Belangrijkste voorstellen: Regelmatig evalueren participatieproces met raadsleden, insprekers en ambtenaren | Burgerbegroting invoeren voor openbare ruimte en dorpsvoorzieningen, tweejaarlijks terugkerend | Digitale middelen inzetten voor real-time inzicht budgetten
Het burgerinitiatief ontbreekt nu in Nunspeet. Dat is een gemiste kans. Een burgerinitiatief geeft inwoners de mogelijkheid om onderwerpen op de agenda te zetten. Een referendum geeft inwoners directe invloed bij grote keuzes. Wij willen ervaring opdoen met een adviserend referendum. Het Right to Challenge geeft inwoners de mogelijkheid om gemeentelijke taken over te nemen als zij denken dat beter te kunnen. De gemeente toetst op kwaliteit, haalbaarheid en kosten.
Belangrijkste voorstellen: Verordening burgerinitiatief opstellen met heldere voorwaarden | Burgerinitiatief eenvoudig maken via gemeentelijke website | Verordening adviserend referendum opstellen voor grote, ingrijpende besluiten | Burgeruitdagingen (Right to Challenge) opnemen met toetsbare criteria | Actief stimuleren burgeruitdagingen bij buurtbeheer en groenonderhoud
Transparantie is de voorwaarde voor goed bestuur. Alleen een open overheid verdient vertrouwen. Besluitvorming moet zichtbaar, begrijpelijk en navolgbaar zijn. Toch scoort Nederland internationaal slecht. In Nunspeet horen inwoners pas laat over plannen en blijven informatieverzoeken liggen. Wij willen dat Nunspeet laat zien dat het anders kan. Openheid moet de norm zijn. Een open overheid is ook een toegankelijke overheid. Vertrouwen vraagt om helderheid over wie invloed heeft.
Transparantie begint bij openbaarheid. Documenten, vergaderingen en besluitvorming moeten zichtbaar zijn. Niet achteraf, maar proactief. Wij laten ons inspireren door Zweden, waar maximale openbaarheid sinds 1766 de norm is. Actieve openbaarmaking betekent dat raadsvoorstellen en collegebesluiten niet achter slot blijven. Politiek hoort in het openbaar. Geheimhouding moet altijd de uitzondering zijn. Goede archivering is essentieel. Er zijn signalen dat informatie is verdwenen door WhatsApp.
Belangrijkste voorstellen: Documenten actief openbaar maken zodra opgesteld | Raadsvoorstellen, collegebesluiten, rapporten standaard digitaal publiceren | Politieke beraadslagingen altijd in openbaar | Geen ongedocumenteerde communicatiemiddelen zoals WhatsApp | Strikte naleving Archiefwet | Werken aan lokale informatiewet die verder gaat dan Woo
Een open overheid is ook een toegankelijke overheid. Digitale middelen moeten inwoners helpen om politiek te volgen, maar fysieke toegankelijkheid blijft essentieel. Het participatieplatform Denk Mee Nunspeet is een goed begin. Digitale participatietools moeten regelmatig worden geëvalueerd. Fysieke bereikbaarheid blijft onmisbaar. Er blijft altijd een alternatief via telefoon, brief of balie. Publieksbalies moeten aansluiten op het dagelijks leven.
Belangrijkste voorstellen: Digitale participatietools continu evalueren op basis gebruikersfeedback | Samenwerken met lokale media om livestreams beter onder aandacht te brengen | Digitale dienstverlening altijd aanvullen met niet-digitale alternatieven | Publieksbalies openingstijden in avond en op zaterdag
Vertrouwen in bestuur vraagt om helderheid over wie invloed heeft. Besluitvorming hoort in het openbaar. Transparantie over lobbycontacten en respect voor bezwaar zijn essentieel. Een lobbyregister zorgt voor openheid over wie welke belangen behartigt. Rotterdam en Utrecht hebben dit al ingevoerd. Het recht om bezwaar te maken is een fundament van de rechtsstaat. Bezwaar maken is geen aanval, maar controle. Kortere doorlooptijden zorgen voor sneller duidelijkheid.
Belangrijkste voorstellen: Openbaar lobbyregister invoeren voor wethouders, raadsleden en topambtenaren | Verplichte registratie contacten met externe partijen | Vaste lobbyparagraaf in raadsvoorstellen: wie is geraadpleegd | Kortere doorlooptijden bezwaarschriften | Jaarlijks openbaar overzicht aantal bezwaren en afhandeling
Veiligheid is een primaire levensbehoefte. Voor ons begint veiligheid met betrokkenheid. Wijken waar mensen elkaar kennen en op elkaar letten, zijn veiliger. Sport, cultuur en verenigingen zorgen voor binding en sociale controle. Handhaving is onmisbaar, maar nooit het enige antwoord. Waar handhaving nodig is, moet die snel en effectief zijn. Nunspeet maakt deel uit van de Driehoek Veluwe Noord. Het Integraal Veiligheidsplan 2024-2027 legt de nadruk op jeugd, ondermijning en digitale criminaliteit.
Veiligheid door samenwerking tussen politie, BOA’s en inwoners is de kern. De norm is 1 wijkagent per 5.000 inwoners, maar capaciteit blijft mager. BOA’s vormen een onmisbare aanvulling. Nunspeet heeft vier BOA’s. Wij willen BOA’s effectief inzetten via regelmatige voetpatrouilles. Wij zijn terughoudend met cameratoezicht. Sociale controle is vaak effectiever. Particuliere beveiliging mag nooit structureel reguliere handhaving vervangen. Buurtpreventie werkt: het Buurtpreventie Team Elspeet toont dit aan.
Belangrijkste voorstellen: Samen met regionale partners aandacht vragen voor meer politiecapaciteit | Uitbreiding BOA-capaciteit | Focus BOA’s op veiligheid en zichtbaar toezicht | Regelmatige voetpatrouilles centrum en hangplekken | Cameratoezicht tot minimum beperken | Ondersteunen buurtpreventie en digitale meldgroepen
Criminaliteit raakt inwoners en ondernemers diep. Wij kiezen voor preventie en handhaving. Landelijk is het aantal woninginbraken sterk gedaald, maar waakzaamheid blijft geboden. Sociale controle speelt een grote rol. Drugshandel vormt een serieus risico, vooral voor jongeren. Het Damoclesbeleid biedt een belangrijk instrument bij drugshandel. Recent is in Nunspeet een woning gesloten. Preventieve maatregelen gericht op jongeren zijn cruciaal. Straathoekwerk Nunspeet is actief sinds 1999 en voorkomt dat jongeren afdrijven.
Belangrijkste voorstellen: Gerichte voorlichting aan inwoners over preventieve maatregelen | Strikte handhaving Damoclesbeleid bij drugshandel | Samenwerking met omliggende gemeenten om waterbedeffect te voorkomen | Preventieve maatregelen gericht op jongeren via Straathoekwerk Nunspeet
Overlast tast de leefbaarheid aan. Wij zoeken het evenwicht tussen vrijheid en verantwoordelijkheid. Jongeren hebben plekken nodig om elkaar te ontmoeten. Een sterk verenigingsleven helpt overlast te voorkomen. Het station wordt genoemd als plek waar het soms onveilig voelt. Straatintimidatie hoort nergens thuis. Wij nemen overlast rond opvanglocaties zeer serieus. Bij opvang Veldenbos is 24/7 externe beveiliging ingezet. Onze aanpak: het gaat om gedrag, niet om afkomst. Wij zijn scherp op overlast vanuit het AZC.
Belangrijkste voorstellen: Veilige en toegankelijke ontmoetingsplekken voor jongeren met sociale controle | Actieve aanpak straatintimidatie door BOA’s en politie | Evalueren en waar nodig herinrichten hangplekken | Gerichte inzet BOA’s, beveiliging en politie bij meldingen overlast rond opvanglocaties
Hulpdiensten zijn de ruggengraat van onze veiligheid. Brandweer, ambulancezorg en meldkamers moeten kunnen rekenen op voldoende middelen, goede training en betrouwbare infrastructuur. Veiligheid begint bij de zekerheid dat er altijd iemand komt wanneer je die nodig hebt. Elke seconde telt – ambulance en brandweer moeten snel ter plaatse kunnen zijn. Wij maken ons zorgen over overschreden aanrijtijden. De infrastructuur achter hulpverlening moet robuust zijn. Nunspeet maakt deel uit van de VNOG.
Snelle hulp kan het verschil maken tussen leven en dood. De norm van maximaal 15 minuten aanrijtijd wordt in Elspeet en Vierhouten te vaak overschreden. In 2023 was de overschrijding structureel te hoog. De gemeente heeft dit herhaaldelijk geuit. Sinds 2017 financiert zij een ambulancestandplaats aan de Elspeterweg. De first responder post in Elspeet laat zien dat maatregelen effect hebben. Goede brandweerzorg is onmisbaar. Nunspeet heeft twee posten. Werving en behoud blijft een uitdaging.
Belangrijkste voorstellen: Behoud first responder post Elspeet zolang aanrijtijden te lang zijn | Monitoring aanrijtijden ambulance en brandweer | Nauwe samenwerking met regionale partners voor structurele oplossingen | Uitbreiding AED-netwerk | Structurele financiering ambulancestandplaats Elspeterweg | Actieve ondersteuning werving brandweerlieden
De meldkamer waar noodgevallen uit Nunspeet binnenkomen is onderdeel van Meldkamer Oost-Nederland (MkON), de grootste meldkamer van Nederland. De MkON bedient 79 gemeenten met 3,2 miljoen inwoners. Nederlandse 112-meldkamers ervaren structurele capaciteitsproblemen. Nunspeet maakt deel uit van de VNOG, verantwoordelijk voor brandweerzorg en rampenbestrijding. 22 gemeenten werken samen. Door toenemende druk op begrotingen wordt gewerkt aan besparingen. Wij willen een duidelijke stem voor Nunspeet.
Belangrijkste voorstellen: Inzetten op voldoende capaciteit en personeel bij alarmcentrale | Kritisch volgen landelijke ontwikkelingen rond capaciteit meldkamers | Actieve en leidende deelname aan besluitvorming binnen VNOG | Regelmatige terugkoppeling aan raad over regionale besluiten | Versterken samenwerking buurgemeenten cluster Veluwe West
Ondernemerschap is de motor van een sterke lokale economie. Wij geloven dat de kracht bij ondernemers zelf ligt. De rol van de gemeente is om ruimte te geven, drempels weg te nemen en initiatieven mogelijk te maken. Te vaak loopt het vast op regels en trage besluitvorming. Wij willen een gemeente die meedenkt. Regels moeten eenvoudig en voorspelbaar zijn. Een sterk vestigingsklimaat vraagt om georganiseerde ondernemers. De gemeente faciliteert, maar ondernemers moeten het voortouw nemen.
Een sterk vestigingsklimaat vraagt om georganiseerde ondernemers. Het BIZ-plan voor het centrum biedt structuur. Met de beoogde invoering per 1 januari 2027 ontstaat een steviger basis. De gemeenteraad sprak zich in september 2025 unaniem uit voor de BIZ, mits het draagvlak aanwezig is. Lux21 steunt deze koers. Het draagvlak is doorslaggevend. Ondernemersverenigingen spelen een sleutelrol. Lux21 vindt dat zij in de eerste plaats belangenbehartigers moeten zijn. Evenementen horen bij gespecialiseerde organisaties.
Belangrijkste voorstellen: Monitor voortgang BIZ-traject en rapporteer periodiek aan raad | Actieve inzet om draagvlak te vergroten | Faciliteren nieuwe stichting voor uitvoering BIZ | Aanstellen betaalde centrummanager | Duidelijke rolverdeling tussen ondernemersverenigingen en uitvoeringsorganisaties | Investeren ledenwervingscampagnes ondernemersverenigingen
Een goed vestigingsklimaat vraagt om praktische faciliteiten en heldere afspraken. Een regionaal bedrijvenregister kan nuttig zijn. Lux21 staat positief tegenover deelname, mits dit geen extra bureaucratie oplevert. Openingstijden raken aan hoe levendig Nunspeet is. De zondagsrust is diep verankerd. Winkels blijven op zondag gesloten. Dat blijft zo. Tegelijk willen we ondernemers op andere momenten wél ruimte geven. Met name op zaterdagavond kan extra levendigheid ontstaan. De gemeente moet hierin faciliteren, niet sturen.
Belangrijkste voorstellen: Actieve deelname aan regionaal bedrijvenregister, mits laagdrempelig en praktisch | Behoud zondagsrust voor winkels — geen koopzondagen | Ruimte voor verruiming openingstijden zaterdagavond, zonder verplichting maar met facilitering | Ondersteunen onderlinge afstemming tussen ondernemers voor gezamenlijke koopmomenten rond evenementen
Wij willen dat iedereen in Nunspeet de kans krijgt om passend werk te vinden en een waardig inkomen te verdienen. Een sterke arbeidsmarkt begint bij een gezond ondernemingsklimaat. Sociale zekerheid blijft essentieel. Tegelijk willen wij kritisch zijn op regelingen die weinig toevoegen. Door te stroomlijnen zetten we middelen doelgericht in. Wij geloven in eigen kracht, maar bieden een vangnet waar nodig. Hulp moet tijdelijk en ontwikkelingsgericht zijn. Werken moet altijd lonend zijn.
Dagbesteding en beschut werk zijn essentieel voor inwoners met een afstand tot de arbeidsmarkt. Deze voorzieningen bieden structuur, sociale contacten en zingeving. Wij maken een duidelijk onderscheid. Voor inwoners met perspectief op werk moet dagbesteding gericht zijn op ontwikkeling. Voor mensen die blijvend ondersteuning nodig hebben moet dagbesteding vooral zinvol en passend zijn. In Nunspeet zijn verschillende aanbieders actief. Voor beschut werk zien wij een belangrijke rol voor de Inclusief Groep.
Belangrijkste voorstellen: Dagbesteding inrichten met twee sporen: voorbereiding op werk; en zinvolle dagbesteding voor mensen die blijvend ondersteuning nodig hebben | Actieve ondersteuning sociale werkgevers zoals Inclusief Groep | Stimuleren samenwerking gemeente en sociale werkgevers | Openbare en transparante kostenstructuur dagbesteding
Sociale zekerheid is essentieel, maar moet effectief zijn. Wij willen ondersteuning richten op wie het écht nodig heeft. Nunspeet heeft een relatief eenvoudig stelsel, en dat willen we zo houden. De gemeente biedt twee basisregelingen voor huishoudens tot 120% van de bijstandsnorm. Wij kiezen ervoor de inkomensgrens van 120% te handhaven. De focus moet liggen op budgetbegeleiding en schuldhulp. Het Financieel Trefpunt Nunspeet is een belangrijk laagdrempelig loket. De Participatiewet biedt de mogelijkheid om een tegenprestatie te vragen.
Belangrijkste voorstellen: Inkomensgrens minimaregelingen handhaven op 120% bijstandsnorm | Minimaregelingen richten op directe basisbehoeften zoals sport, cultuur en zorg | Lange termijn: bewegen van kwijtschelding naar budgetbegeleiding | Laagdrempelige toegang regelingen voor gezinnen met kinderen via Financieel Trefpunt | Zinvolle taken aanbieden zoals vrijwilligerswerk en buurtprojecten
Nunspeet heeft grote ambities op het gebied van woningbouw. Projecten zoals ’t Hul Noord en Nieuw Feithenhof moeten de woningnood verlichten. Dat vraagt om snelheid en vastberadenheid. Bouwen loopt te vaak vast in regels. Het STOER-advies uit 2025 bevestigt dit: gemeenten moeten stoppen met lokale bouweisen bovenop wettelijke minimums. Minister Keijzer heeft het advies omarmd. Wij willen dat Nunspeet dit principe volgt. De gemeente werkt aan een Omgevingsprogramma Volkshuisvesting: tot 2040 ongeveer 1.300 nieuwe woningen.
Bedrijventerreinen bieden ruimte aan lokale bedrijven en werkgelegenheid. Met het Regionaal Programma Werklocaties realiseert Nunspeet circa 39 hectare nieuw bedrijventerrein, met Nieuw Feithenhof als gemengd woon-werkproject. De Kolk is een succesverhaal: fase 1 uitverkocht, fase 2 in ontwikkeling. De aanscherping van toekenningscriteria, waarbij meer gewicht wordt toegekend aan werknemers uit Nunspeet en Elspeet, is een goede stap. Grootverbruikers ontvangen brieven van Liander over elektriciteitsbeperking.
Belangrijkste voorstellen: Pak realisatie circa 39ha binnen planperiode actief op | Focus op lokaal ondernemerschap bij kaveluitgifte | Actieve realisatie smart energy hub De Kolk | Investeer infrastructuur zonder belemmeringen | Maximale vrijheid inrichting | Faciliteer uitbreiding bestaande bedrijven
Het woningtekort vraagt om slimme oplossingen. Extra bouwlagen kunnen helpen, vooral in het centrum. We staan open voor flexibiliteit bij bouwen op landbouwgrond, zolang waardevolle grond behouden blijft. Nunspeet houdt zich aan wettelijke minimums zonder extra eisen. Transformatie van leegstaand vastgoed actief toestaan. Tiny houses bieden kansen om snel betaalbaar woningaanbod te creëren. Weversweg fase 2 in Hulshorst heeft een CPO-ontwikkeling. Ook in ’t Hul Noord wordt CPO gestimuleerd.
Belangrijkste voorstellen: Extra bouwlagen vooral centrum | Versoepeling bouwen landbouwgrond | Stimuleren bouwen eigen erf | Transformatie leegstand actief toestaan | Extern salderen stikstof benutten | Wettelijke minimums, geen extra eisen | Actief stimuleren tiny houses en flexwoningen | Substantieel aandeel CPO | Praktische begeleiding CPO
Procedures moeten woningbouw mogelijk maken. Het STOER-advies uit 2025: stop met lokale bouweisen bovenop de wet. Wij willen dat Nunspeet dit principe volgt. Te vaak loopt het vast op regels die niet wettelijk verplicht zijn. Wij willen deze schrappen. Voor standaard woningbouw willen we vergunning binnen drie maanden. Ontwikkelaars hebben nu gemiddeld 10 jaar doorlooptijd. Participatie is essentieel maar mag geen rem worden. Grote projecten moeten werk opleveren voor Nunspeetse ondernemers.
Belangrijkste voorstellen: Wettelijke minimums, geen extra eisen | STOER-principe volgen | Fast-track vergunningen binnen 3 maanden | Schrappen duurzaamheidsvoorwaarden die vertragen | Jaarlijkse toets regels | Voorrang binding regio | Eén participatiemoment per fase, max 4 weken | Vroegtijdige betrokkenheid kleinere kernen | Stimuleren lokale onderaannemers
De gemeente bezit aanzienlijke hoeveelheden grond en kan daarmee sturen. Deze regierol moet actief en zorgvuldig worden ingevuld. Grondtransacties verlopen primair via minnelijke onderhandelingen. Grondeigenaren verdienen eerlijke behandeling. Grondruil hoort standaard bij het gesprek. Onteigening alleen als uiterste middel. Agrariërs verdienen speciale aandacht. De recente aankoop van de veehouderij aan de Oude Zeeweg voor ’t Hul Noord toont aan dat vrijwillige verkoop mogelijk is. Het vestigen van voorkeursrecht laat zien hoe actief grondbeleid regie behoudt.
Belangrijkste voorstellen: Dynamisch grondbeleid per project | Prioriteit minnelijke verwerving | Onteigening alleen uiterste middel | Agrariërs extra zorgvuldigheid | Voorkeursrecht strategisch inzetten | Transparantie grondeigenaren tijdig informeren | Marktconforme grondprijzen Nota Grondprijzen | Faciliteer agrariërs vervangende grondaankopen
Ook Nunspeet kampt met een ernstig woningtekort. Woningen worden snel verkocht, maar nieuwe bouwprojecten blijven steken. Lux21 vindt dat voldoende woonruimte creëren een absolute prioriteit is. Meer woningen bouwen is noodzakelijk, maar niet voldoende. Een gezonde woningmarkt vraagt ook om flexibiliteit en slim gebruik van wat er al is. Lux21 vindt dat de gemeente initiatieven moet mogelijk maken, zolang ze geen overlast veroorzaken. Starters met een modaal inkomen vinden geen betaalbare woning meer.
De woningmarkt staat onder druk. Starters met een modaal inkomen vinden geen betaalbare woning meer. Bijgebouwen en recreatiewoningen kunnen helpen. Lux21 ziet kansen in permanente bewoning, zolang dit geen overlast veroorzaakt. Permanente bewoning op recreatieparken clusteren in afgebakende zones. Tiny houses kunnen snel perspectief bieden aan jongeren. Lux21 wil 5-20 kwalitatieve tiny houses realiseren op gemeentelijke locaties. Lux21 ziet grote kansen in een starterscampus: circa 100 compacte sociale huurwoningen.
Belangrijkste voorstellen: Bewoning bijgebouwen toestaan zonder overlast | Regeling tijdelijke bewoning bijgebouwen verlengen | Permanente bewoning recreatiewoningen toestaan waar verantwoord | Permanente bewoning clusteren in afgebakende zones | Realisatie 5-20 kwalitatieve tiny houses | Onderzoek en realisatie starterscampus met circa 100 sociale huurwoningen | Strikte aanpak onderverhuur
Omdat het om publiek geld gaat, moet iedere aanbesteding neutraal, openbaar en controleerbaar zijn. Ook onder Europese drempels moet openheid het uitgangspunt zijn. Lokale inkoop staat voorop. Te vaak wordt uit gemak gekozen voor externe partijen. Lokale inkoop versterkt werkgelegenheid en houdt belastinggeld in de gemeenschap. De Roemernorm – maximaal 10% externe inhuur – wordt landelijk structureel overschreden. Dat is onaanvaardbaar.
Belangrijkste voorstellen: Openbare publicatie selectiecriteria en gunningsbeslissingen ook onderdrempelig | Lokale ondernemers selectiecriterium waar wet toelaat | Prioriteit lokale ondernemers onderhandse aanbestedingen | Strikte naleving Roemernorm max 10% externe inhuur
Verkeer en vervoer zijn de aderen van onze samenleving. Lux21 ziet mobiliteit als een basisvoorwaarde. Openbaar vervoer verbindt dorpen en regio’s. Eigen vervoer is onmisbaar. De auto blijft noodzakelijk, de fiets speelt een steeds grotere rol. Infrastructuur moet aansluiten bij deze realiteit. Veel vraagstukken overstijgen de gemeentegrens. Lux21 wil dat Nunspeet hierin leiding neemt. Het openbaar vervoer staat onder druk. Busvervoerder EBS kampt met ernstige problemen.
De auto blijft onmisbaar. Lux21 wil een praktisch parkeerbeleid. In het centrum neemt de parkeerdruk toe. Het ontheffingensysteem voor de blauwe zone moet tijdig worden geëvalueerd. We zijn kritisch op maatregelen die mobiliteit beperken zonder effect. Afsluitingen lossen problemen zelden op; wegprofielen werken beter. Lux21 wil ruimte maken voor elektrisch rijden. De gemeente moet een ruimhartig beleid voeren op kabelgoottegels. Het fietsbeleid schiet op onderdelen tekort. Lux21 wil investeren in veilige fietsparkeerplekken.
Belangrijkste voorstellen: Realistisch parkeerbeleid dat meegroeit met woningbouw | Tijdige evaluatie ontheffingensysteem blauwe zone | Structurele parkeerproblemen wijkgericht aanpakken | Kritisch op symptoombestrijding: terughoudend met afsluitingen | Gefaseerde uitbreiding laadmogelijkheden elektrisch rijden | Ruimhartig beleid kabelgoottegels | Investeren aantrekkelijke fietsparkeerplekken centrum
Het openbaar vervoer staat onder druk. Busvervoerder EBS kampt met ernstige problemen. In september 2024 kreeg EBS een boete van €3,5 miljoen. De rituitval schommelt rond 2%, met pieken tot 10%. Het contract loopt tot 2035. Lux21 vindt deze situatie onhoudbaar. Ook de treinverbinding laat dalende kwaliteit zien. Lux21 is in de basis voor nationalisering van het openbaar vervoer. OV is een natuurlijk monopolie waar marktwerking niet past. Bij AMVO-bussen leiden chauffeurstekorten tot onacceptabel lange reistijden.
Belangrijkste voorstellen: Behoud en verbetering reguliere busnetwerk | In de basis nationalisering openbaar vervoer | Stimuleren buurtbussen en vrijwilligersinitiatieven | Steun lobby intercityverbinding Harderwijk | Leidende rol regionale samenwerking | Structurele monitoring prestaties openbaar vervoer | Betere organisatie AMVO-vervoer met kortere reistijden | Onderzoek herziening aanbesteding AMVO-bussen
De aansluiting van de Eperweg (N795) op de A28 kent twee gelijkvloerse kruisingen die de verkeersveiligheid beperken. Een brilconstructie, vergelijkbaar met de Elspeterweg (N310), biedt een bewezen veilige oplossing. De spoortunnel kan verkeersdruk verminderen. Lux21 erkent de meerwaarde van beide projecten, maar constateert dat in de huidige raadsperiode al fors is geïnvesteerd. Voor de komende periode zien wij geen ruimte voor directe uitvoering. Wel willen we nu investeren in voorbereiding. De brilconstructie heeft prioriteit.
Belangrijkste voorstellen: Intensief overleg met Rijkswaterstaat en ProRail over haalbaarheid brilconstructie en spoortunnel | Brilconstructie als prioriteit vanwege verkeersveiligheidswinst | Geen directe uitvoering komende raadsperiode | Wel investeren voorbereidende studies en business cases | Actief blijven in regionale afstemming | Prioritering binnen beschikbare capaciteit met realistische planning
Boeren vormen de ruggengraat van Nunspeet. Hun werk gaat verder dan voedselproductie: zij onderhouden het landschap en dragen bij aan biodiversiteit. Voor Lux21 is landbouw geen probleem, maar een waardevol onderdeel van het menselijk bestaan. Nederlandse boeren behoren tot de wereldtop. De sector staat onder druk. Jonge boeren worstelen met opvolging, hoge grondprijzen en regelgeving. De stapeling van milieuregels maakt het dagelijks werk complex. Lux21 gelooft in vertrouwen. Boeren zijn bereid om mee te bewegen, mits regels uitvoerbaar zijn.
De agrarische sector verdient perspectief. Jonge boeren hebben te maken met hoge grondprijzen en complexe regelgeving. Programma’s zoals BoerenPerspectief en BAJK spelen een belangrijke rol. Ook de mentale gezondheid vraagt aandacht. Initiatieven zoals ZOB en hulplijn Taboer leveren ondersteuning. Voor een sterke sector ligt de grootste winst in innovatie. Het kabinet stelt vanaf 2025 jaarlijks circa €500 miljoen beschikbaar voor agrarisch natuurbeheer. Lux21 wil dat Nunspeetse boeren actief worden betrokken. Bij ’t Hul Noord heeft de gemeente minnelijke grondverwerving laten zien.
Belangrijkste voorstellen: Actief stimuleren BoerenPerspectief en BAJK | Versterken mentale gezondheidsinitiatieven zoals ZOB en Taboer | Drastisch verminderen regeldruk en stapeling milieuregels | Actief ondersteunen boeren bij aanvragen innovatiesubsidies | Proactief betrekken Nunspeetse boeren bij agrarisch natuurbeheer | Vrijwillige grondtransacties stimuleren met eerlijke vergoedingen
Boeren ervaren steeds verder toenemende regeldruk. In de praktijk leidt de stapeling tot een onwerkbare situatie. Het stikstofbeleid heeft een buitenproportionele impact gehad. Circa 40% van de veehouderijen raakte deels in een illegale situatie, terwijl zij te goeder trouw handelden. In april 2025 verleende provincie Gelderland weer vergunningen via de Lbv-plus regeling. Sinds juli 2025 gelden nieuwe salderingsregels: 35% bij intern salderen en 30% bij extern salderen. Het afschaffen van derogatie per 2026 is onwenselijk. Lux21 wil lobbyen bij EU en Rijk.
Belangrijkste voorstellen: Beschermen Nunspeetse boeren tegen disproportioneel stikstof- en PFAS-beleid door actieve lobby bij provincie en Rijk | Lobby bij EU en Rijk voor heroverwegen afschaffing derogatie per 2026 | Boeren structureel betrekken bij besluitvorming | Actieve inzet stikstof- en salderingsbanken | Drastisch terugdringen administratieve lasten | Transparante communicatie over nieuwe salderingsregels
Lux21 kiest voor een nuchtere benadering van energie en milieu. Wij verzetten ons tegen te vergaande verduurzamingsmaatregelen die inwoners opzadelen met hoge kosten en bureaucratie. Duurzaamheid moet praktisch, haalbaar en betaalbaar zijn. Echte verduurzaming ontstaat van onderop. Inwoners weten zelf het beste wat past. De rol van de gemeente is faciliterend. Geen dwang, maar ruimte voor eigen keuzes. De groeiende energievraag zet het elektriciteitsnet zwaar onder druk. Een schone leefomgeving is de basis van prettig wonen.
De groeiende energievraag zet het elektriciteitsnet zwaar onder druk. In Oost-Nederland is het net vrijwel verzadigd. Voor nieuwe grootverbruikers is aansluiting vaak niet meer mogelijk en ook woningbouw loopt vertraging op door netcongestie. Prognoses laten zien dat de elektriciteitsvraag richting 2050 kan verdrievoudigen. Het Actieplan Netcongestie Gelderland toont aan dat de provincies nauw verbonden zijn. Grootverbruikers staan op wachtlijsten. Lux21 verzet zich tegen te ambitieuze klimaatdoelen. Voor Nunspeet is plaatsing van windmolens geen wenselijke optie.
Belangrijkste voorstellen: Actieve samenwerking met netbeheerders en provincie voor uitbreiding elektriciteitsnet | Faciliteren innovatieve oplossingen zoals slimme netten | Woningbouwprojecten prioriteit bij netaansluitingen | Kritische evaluatie energiecoaches op kosteneffectiviteit | Verzet tegen te ambitieuze klimaatdoelen 2030 | Tegen windmolens in of rond Nunspeet vanwege kwetsbaar landschap | Handhaven provinciale regels die windparken verbieden
Een schone leefomgeving is de basis van prettig wonen. Afvalinzameling is een kerntaak en moet betrouwbaar en betaalbaar zijn. De gemeente heeft een nieuwe Afvalvisie 2026–2030 opgesteld. Lux21 vindt deze doelen te ambitieus. Vanaf 2026 sluit Nunspeet aan bij Fryslân Miljeu (Omrin). Diftar staat voor gedifferentieerde tarieven. Een recent raadsbesluit koos voor Diftar, met invoering gepland per 1 januari 2028. Lux21 is uitgesproken tegen Diftar en wil het raadsbesluit terugdraaien vóór 2028. Lux21 ziet kansen in vereenvoudiging: van drie naar twee bakken. Het college is pessimistisch over een circulair ambachtscentrum.
Belangrijkste voorstellen: Focus op resultaatgericht afvalbeleid | Raadsbesluit Diftar terugdraaien vóór 2028 | Overstappen van drie naar twee afvalbakken: groene bak voor GFT en grijze bak voor restafval, PMD en papier | Volledig benutten nascheiding Zwolle | Proactief inzetten realisatie eigen milieustraat, met gratis inname tot 300–500 kg | Stimuleren organische afvalreductie via ruilhandel en reparatie-initiatieven
De natuur vormt het kloppend hart van Nunspeet. De Veluwe, de bossen, de heide, de meren – ze maken Nunspeet tot wat het is. De natuur is onze grootste kracht. Dieren vervullen een bijzondere rol. Lux21 kiest voor een realistische visie waarin respect centraal staat. Dieren zijn essentieel voor ecosystemen. Bij woningbouw moet rekening worden gehouden met dieren. Tegelijk moet er ruimte zijn voor de mens. Nunspeet heeft een rijkdom aan groen. Natuur moet in de eerste plaats ten goede komen aan onze eigen inwoners.
Lux21 wil dat Nunspeet zijn groene erfgoed koestert. Biodiversiteit draagt bij aan leefkwaliteit. De subsidieregeling Erfbeplanting Buitengebied ondersteunt bewoners. De monumentale bomen zijn levende monumenten. Ze leveren een onmisbare bijdrage aan gezondheid. Tegelijk verdwijnen waardevolle bomen te vaak. De Bomenverordening 2021 biedt in theorie bescherming, maar procedures blijken traag. Oude bomen zijn het uitgangspunt bij ruimtelijke plannen. Lux21 is kritisch op het gebruik van bomen voor biomassa. Lux21 sluit zich aan bij het Groenbeleidsplan 2019–2029.
Belangrijkste voorstellen: Stimuleren lokale initiatieven groenstroken en nestgelegenheid | Versterken subsidieregeling Erfbeplanting Buitengebied | Bloem- en kruidenrijke wegbermen | Kap monumentale bomen alleen na expliciete afweging | Oude bomen uitgangspunt bij bouw | Strenger handhaven illegale kap | Kritisch op biomassa | Aansluiten bij Groenbeleidsplan 2019-2029 | Faciliteren open zandcorridor Hulshorsterzand en Elspeetse Heide
Edelherten zijn onlosmakelijk verbonden met het Veluwse landschap. Tegelijk kan een te hoge stand leiden tot verkeersonveiligheid en schade. Lux21 kiest voor evenwichtig faunabeheer. Wilde zwijnen veroorzaken toenemende problemen. Lux21 vindt actief beheer noodzakelijk. De terugkeer van de wolf is een succes van natuurbescherming, maar vraagt ook om realistisch beheer. De wolvenpopulatie groeit snel. Lux21 kiest voor een gebalanceerde aanpak: de wolf hoort bij de Veluwe, maar onbeperkte groei is onverantwoord. De schaapskudde van Elspeet vormt een levend symbool.
Belangrijkste voorstellen: Afstemming Faunabeheer Nunspeet over regulering edelherten | Zorgvuldig gereguleerd afschot | Structurele monitoring populaties | Preventieve maatregelen zwijnenschade | Lobby provincie Gelderland snelle aanpak probleemwolven, inclusief afschot | Sturen op beheersbare wolvenpopulatie | Snelle interventie bij wolven nabij bewoning | Voortvarend realiseren schaapskooi nieuwe locatie | Structureel borgen schaapskudde
Lux21 ziet water als een onmisbare kwaliteit van Nunspeet. Onze gemeente is rijk aan meren, plassen en sloten. Goed waterbeheer is essentieel. Lux21 zet in op duurzaam waterbeheer, met bescherming van grondwater en verbetering van waterkwaliteit. Samenwerking met waterschappen is cruciaal. De kwaliteit van veel wateren staat onder druk. Lux21 wil inzetten op maatregelen die lokaal effect hebben, zoals het afkoppelen van hemelwater.
Belangrijkste voorstellen: Investeren afkoppelen hemelwater en buffersystemen | Duurzaam grondwaterbeheer | Innovatieve maatregelen schoning vijvers en sloten | Intensieve samenwerking waterschappen
Een prettige leefomgeving is een fundament onder welzijn en gezondheid. Het belang van een aantrekkelijke ruimte wordt onderschat. Een mooie leefomgeving is een van de belangrijkste voorwaarden voor levenskwaliteit. Onderzoek toont dat een mooie omgeving bijdraagt aan mentale gezondheid en sociale cohesie. Monumenten en publieke kunst dragen bij aan identiteit. Nunspeet moet het vooral van haar wonderschone natuur hebben. De Veluwe, de bossen, de rust – dat is onze grootste kracht. Lux21 kiest voor esthetiek, functionaliteit en natuur hand in hand.
Het centrum staat onder druk. Ondernemers geven aan dat de levendigheid afneemt. Dit raakt niet alleen de economie, maar ook het gevoel van trots. Een vitaal centrum is het visitekaartje van de gemeente. De provincie Gelderland heeft subsidie toegekend. De gemeenteraad heeft de motie ‘Nunspeet verdient een aantrekkelijk centrum’ aangenomen. Er is een participatietraject gestart voor een Werkplan Centrum 2025-2029. Uit de Centrumscan blijkt dat er opgaven liggen: meer zitgelegenheden, vergroening en verbetering rondom parkeren. Lux21 ziet dit als een kans.
Belangrijkste voorstellen: Benut provinciale subsidie SteenGoed voor sfeerverlichting | Versnel herijking Centrumvisie Nunspeet2030 | Werk Werkplan Centrum 2025-2029 uit op basis Centrumscan | Reserveer structureel budget seizoensinrichting | Pak leegstand aan door flexibele bestemmingsplannen | Verbeter openbare ruimte met groen, zitgelegenheden en verlichting
Kunst in de openbare ruimte kan meerwaarde hebben. Lux21 vindt dat publieke kunst altijd in harmonie moet zijn met de architectuur en natuurlijke schoonheid. In de huidige collectie ligt de nadruk te sterk op hedendaagse kunst zonder relatie met de Nunspeetse identiteit. Kunst moet passen, niet opvallen om het opvallen. Lux21 kijkt kritisch naar reclame. Reclame kan het straatbeeld onrustig maken. Aanstootgevende reclame moet worden uitgesloten. Lux21 werkt toe naar een reclamevrije gemeente, met uitzondering van winkelgevels.
Belangrijkste voorstellen: Aanpassen Deelverordening Kunst en Cultuur met focus op historische identiteit | Hedendaagse kunst alleen wanneer relatie met Nunspeetse identiteit | Ruimte lokale kunstenaars | Inwoners betrekken bij keuzes kunst | Openbare ruimte vrijhouden van reclame | Aanstootgevende reclame uitsluiten | Toewerken naar reclamevrije gemeente, voorbeeld Wageningen reclamevrije bushokjes
Nunspeet is rijk aan monumenten. De gemeente telt diverse rijksmonumenten en gemeentelijke monumenten. Voorbeelden zijn de toren van de Dorpskerk, Landgoed Noorderheide in Vierhouten, de drie molens en de Nederlands Hervormde Kerk in Elspeet. Daarnaast telt de gemeente een groot aantal grafheuvels – na Epe het hoogste aantal in Nederland. Deze monumenten zijn levende getuigen van onze geschiedenis. Lux21 vindt dat monumentenzorg een verantwoordelijkheid is. Onderhoud is kostbaar. De gemeente speelt een cruciale rol: heldere voorlichting en toegankelijke subsidies.
Belangrijkste voorstellen: Behoud en bescherming rijks- en gemeentelijke monumenten | Structureel budget monumentenzorg | Archeologisch erfgoed beschermen, met name grafheuvels | Erfgoedatlas inzetten voor educatie | Monumenten toegankelijk maken, bijvoorbeeld Open Monumentendag
Lux21 ziet dat Nederland wordt geconfronteerd met een ongekende instroom van asielzoekers. Die instroom legt een zware druk op kleinere gemeenten zoals Nunspeet. Via de Spreidingswet worden gemeenten geconfronteerd met taakstellingen die weinig rekening houden met lokale draagkracht. Het AZC aan de Elspeterweg legt al jaren een onevenredige druk op onze organisatie en woningmarkt. Lux21 erkent dat opvang van mensen in nood een morele dimensie heeft. Tegelijk mag die verantwoordelijkheid nooit ten koste gaan van de draagkracht van onze eigen gemeenschap.
Door de Spreidingswet worden gemeenten verplicht om asielzoekers op te vangen. Bij weigering kan het Rijk ingrijpen. Voor Lux21 staat één uitgangspunt centraal: de belangen van inwoners komen altijd op de eerste plaats. In de gemeentelijke begroting voor 2026 trekt Nunspeet ruim €2 miljoen uit voor opvang. In theorie is asielopvang kostendekkend, maar in de praktijk brengt het veel indirecte kosten. Het AZC aan de Elspeterweg huisvest circa 100 alleenstaande minderjarige vreemdelingen. De bestuursovereenkomst loopt tot 1 november 2026. Voor Lux21 is duidelijk: niet verlengen na 2028.
Belangrijkste voorstellen: Actief verzet aantekenen tegen verplichte huisvesting statushouders | Lobbyen bij Rijk voor strenger asielbeleid | Samenwerken met terughoudende gemeenten | Structureel monitoren impact asielopvang | Volledige openheid financiële afspraken COA en Rijk | Bestuursovereenkomst COA niet verlengen na 2028 | Maximeren aandeel statushouders in sociale huur | Transparantie cijfers | Verantwoordelijkheid integratie bij statushouders zelf
Lux21 stelt zich open voor de opvang van ontheemden uit Oekraïne, maar kiest voor een zakelijke aanpak. De Oekraïense situatie is anders: het gaat om oorlogsvluchtelingen uit een Europees land. Lux21 heeft terugkeer als doel. De opvang is tijdelijk. De gemeente vangt momenteel ongeveer 200 Oekraïense ontheemden op, bijvoorbeeld in chalets op het voormalige Landrust-terrein in Hulshorst. Sinds november 2024 betalen ontheemden met een inkomen een eigen bijdrage. Lux21 verwacht een actieve houding. Deelname aan taalonderwijs en werk is essentieel.
Belangrijkste voorstellen: Beperkte gemeentelijke inzet: basisvoorzieningen en vergunningen | Eigen verantwoordelijkheid centraal, actieve deelname taal en werk | Volledige openheid over budgetten en locaties | Terugkeer als expliciet doel | Geen permanente huisvesting of voorrang sociale huur
Lux21 ziet dat arbeidsmigratie een rol speelt in Nunspeet. Ondanks kritiek erkennen wij dat arbeidsmigranten voor een aantal sectoren een realiteit zijn. Fatsoenlijke huisvesting en eerlijke arbeidsomstandigheden zijn randvoorwaarden. Tegelijk willen wij voorkomen dat Nunspeet structureel afhankelijk blijft. De situatie rondom Hotel Veldenbos illustreert dat dit dossier zorgvuldig moet worden aangepakt. Deze situatie illustreert kernproblemen: vergunningverlening zonder raadsbetrokkenheid, onrust bij omwonenden en gebrek aan communicatie. Lux21 vindt dat huisvesting nooit een achteraf-dossier mag zijn.
Belangrijkste voorstellen: Huisvesting strikt reguleren en controleren op fatsoenlijke omstandigheden | Vergunningen alleen via openbaar proces, betrokkenheid raad en communicatie omwonenden | Adequate begeleiding en toezicht verplicht | Strikte handhaving illegale huisvesting | Periodieke evaluatie locaties | Arbeidsmigratie tijdelijke noodzaak, niet structurele oplossing
Wij vinden dat goede zorg de basis vormt van een sterke samenleving. In Nunspeet moet iedereen kunnen rekenen op passende ondersteuning. Nu mensen steeds langer zelfstandig wonen, neemt de druk op huisartsen toe. Samenwerking is onmisbaar. Wij hechten waarde aan zorg die dichtbij inwoners georganiseerd is. Het sociaal domein vraagt om duidelijke keuzes. Minder bureaucratie zorgt ervoor dat middelen terechtkomen waar ze nodig zijn. Wij geloven sterk in preventie. Wat werkt, versterken we; wat niet werkt, passen we aan.
Nunspeet heeft een sterke toeristische sector. Met ruim een miljoen overnachtingen per jaar is toerisme een zichtbare economische factor. Dat erkennen wij volop. Tegelijk willen wij een herijking van de visie. Toerisme kan waardevol zijn, maar het is gevaarlijk om je economie er teveel op in te richten. Het moet een bonus zijn, geen voorwaarde. Toerisme is kwetsbaar: het fluctueert en legt druk op natuur en leefbaarheid. Nunspeet moet in de eerste plaats een plek zijn om te wonen. Wij geloven dat een gezonde gemeente vanzelf aantrekkelijk is.
Toeristenbelasting is een noodzakelijk instrument om de druk te compenseren. Het tarief is voor 2026 vastgesteld op €1,45 per persoon per nacht. De verwachte opbrengst van circa €1,5 miljoen wordt ingezet voor natuurbeheer en onderhoud. Sinds 2024 geldt een meldplicht voor platforms als Airbnb. Wij vinden toeristenbelasting gerechtvaardigd. Wij handhaven een uniform tarief. Het tarief wordt jaarlijks geïndexeerd. Nunspeet uit de Kunst (NudK) speelt een zichtbare rol. In 2024 ontving NudK €160.000 gemeentelijke subsidie. Wij willen toe naar een heldere taakverdeling.
Belangrijkste voorstellen: Verhogen toeristenbelasting naar €1,45 per persoon per nacht 2026 | Handhaven uniform tarief voor alle accommodaties | Jaarlijkse indexering tarief | Organiseren structurele consultaties met Nunspeet uit de Kunst over taken en prioriteiten | Herformuleren kerntaken NudK: VVV-functie, natuureducatie, route-ontwikkeling — gefaseerde transitie | Indexering NudK-subsidie pas nadat taken zijn vastgelegd | Versterken partnernetwerk NudK
Nunspeet is sterk verbonden met bos, maar de verbinding met het water – met name het Veluwemeer – blijft achter. Dat is een gemiste kans. Water biedt mogelijkheden voor zwemmen. Ook kan het de druk op de Zandenplas verlichten. Initiatieven zoals ‘Nunspeet aan Zee’ bieden perspectief. Wij zijn open voor deze visie, maar kiezen voor een pragmatische aanpak. In plaats van direct te investeren in een volledige jachthaven, willen wij eerst inzetten op een toegankelijk zwemstrandje aan het Veluwemeer. Het Bezoekerscentrum Noord-Veluwe staat aan de vooravond van een vernieuwing.
Belangrijkste voorstellen: Uitvoeren haalbaarheidsstudie naar ‘Nunspeet aan Zee’, met ondernemers en BKN | Gefaseerde aanpak: eerst inzetten op toegankelijk zwemstrandje Veluwemeer | Samenwerken met buurgemeenten zoals Harderwijk en Elburg bij uitbaggeren en waterkwaliteit | Prioriteren toegankelijkheid voor inwoners | Volledige transparantie kosten Bezoekerscentrum | Zorgen dat Bezoekerscentrum bijdraagt aan natuureducatie voor Nunspeters | Actieve samenwerking met Staatsbosbeheer en Natuurmonumenten | Ondersteunen regionale samenwerking VisitVeluwe
Jeugdhulp is essentieel. Wij vinden dat kinderen recht hebben op tijdige ondersteuning, maar zien dat de sector financieel zwaar onder druk staat. Wij organiseren jeugdhulp via het Centrum voor Jeugd en Gezin (CJG). Middelen moeten direct bij gezinnen terechtkomen. Vroege signalering is essentieel. Jongerenwerk speelt een aanvullende rol. Straathoekwerk Nunspeet biedt laagdrempelig contact.
Belangrijkste voorstellen: Optimaliseren samenwerking tussen CJG, scholen, zorgaanbieders en ouders | Budgetten efficiënt inrichten | Inzetten op preventie en vroege interventie | Extra aandacht voor jongeren waarbij ouder afwezig is | Structurele ondersteuning Straathoekwerk Nunspeet | Investeren laagdrempelig jongerencontact in wijken | Voorlichting richten op zelfkennis, vriendschap en digitale veiligheid
Ouderen hebben specifieke zorg nodig. Wij willen dat ouderen toegang hebben tot goede zorg. Verzorgingshuizen staan onder druk door personeelstekorten. Wij vinden het noodzakelijk dat deze instellingen waar nodig incidenteel financieel worden ondersteund. Voor veel inwoners is zelfstandig wonen de wens. De Wmo speelt hierin een sleutelrol. Het Rijk voert per 1 januari 2027 een inkomensafhankelijke eigen bijdrage in met maximaal €328 per maand. Wij volgen de landelijke regeling. Mantelzorg is de meest persoonlijke vorm van zorg. Wij zien mantelzorgers als de ruggengraat.
Belangrijkste voorstellen: Klankbordgroepen met zorgmedewerkers organiseren wanneer signalen uit praktijk | Stimuleren samenwerking tussen zorginstellingen, gemeente en welzijn | Incidentele financiële ondersteuning verzorgingshuizen | Proactief informeren inwoners over rechten Wmo | Landelijke inkomensafhankelijke eigen bijdrage Wmo (2027) volgen | Faciliteren en uitbreiden respijtzorg | Structurele erkenning mantelzorgers
Kwetsbare inwoners met meervoudige problematiek lopen vaak vast. De winst zit in heldere communicatie en beter samenwerkende organisaties. De Sociale Kaart Nunspeet helpt om overzicht te creëren. Methoden zoals Triple C kunnen als voorbeeld dienen. Wij erkennen dat verslaving ingrijpende gevolgen kan hebben. Verslavingszorg is noodzakelijk. Nunspeet heeft geen eigen blijf-van-mijn-lijf huis; opvang is regionaal georganiseerd. Nunspeet heeft geen eigen daklozenopvang. Begin 2025 koos de gemeente voor tijdelijke opvang in Hotel Veldenbos voor twaalf personen.
Belangrijkste voorstellen: Stimuleren integrale samenwerking gemeente, zorg, welzijn en gezinnen | Alleen sociaal regisseur aanstellen als meerwaarde | Onderzoeken en toepassen methoden zoals Triple C | Zorgvuldig gebruik persoonsgebonden budgetten | Laagdrempelige ondersteuning problematisch middelen- en gokgebruik | Voortzetten regionale samenwerking Veilig Thuis | Strikt handhaven maximale tijdelijkheid drie jaar opvang daklozen Hotel Veldenbos
Het sociaal domein kent veel verschillende organisaties. Voor inwoners moet glashelder zijn wie waarvoor verantwoordelijk is. Wij zetten in op een efficiënte organisatie waarin overlap wordt voorkomen. De Inclusief Groep is een belangrijk sociaal werkbedrijf met circa 1.200 medewerkers. In oktober 2024 is besloten dat de Inclusief Groep doorgaat als ‘Partieel Sociaal Werkbedrijf’. Wij vinden het van groot belang dat de Inclusief Groep behouden blijft. Effecten van preventie zijn lastig te meten. Investeren in preventie voorkomt vaak zwaardere zorg later.
Belangrijkste voorstellen: Heldere communicatie taken, rollen en verantwoordelijkheden | Versterken samenwerking lokale organisaties | Actief ondersteunen en behouden Inclusief Groep | Constructief meewerken aan uitwerking businessplan | Sociale Kaart Nunspeet actueel houden | Schrappen overlap en niet-essentiële regelingen | Verminderen bureaucratie
Wij zien cultuur en erfgoed als onmisbare bouwstenen. Cultuur geeft kleur aan het leven. Theater, muziek en kunst zorgen voor ontmoeting. In Nunspeet vormt cultuur een pijler onder de leefbaarheid. Voor ons is cultuur meer dan een luxe. Tegelijk zijn wij realistisch: cultuurbeleid moet passen binnen de financiële draagkracht. Wij staan voor een nuchter en kostenefficiënt beleid. De vastgestelde Kunst- en cultuuraanpak 2024–2027 biedt kansen. Cultuur moet toegankelijk zijn. Wij erkennen het diepgewortelde christelijke karakter van Nunspeet.
Wij erkennen het diepgewortelde christelijke karakter. Als Veluws dorp binnen de Bible Belt is het christelijk geloof bepalend. Nunspeet is een christelijke gemeente. Die identiteit mag zichtbaar zijn. Vasthouden aan christelijke kernwaarden zoals rust, naastenliefde en verantwoordelijkheid. Zondagsrust verdient bescherming. Kerken vervullen een maatschappelijke rol. Wij zien kerken als partners. Interkerkelijke samenwerking versterkt de gemeenschap. Kerken trekken gezamenlijk op rond maatschappelijke vraagstukken. Het behoud van kerkgebouwen verdient aandacht.
Belangrijkste voorstellen: Jaarlijkse interkerkelijke consultaties organiseren voor gezamenlijke maatschappelijke initiatieven | Stimuleren samenwerking kerken en gemeente op gebied jeugdwerk en ouderenwerk | Faciliteren interkerkelijke projecten via subsidies op aanvraag | Betrekken kerken bij beleidsvorming waar expertise relevant is | Inrichten adviesfunctie voor kerkbesturen over behoud en herbestemming | Verstrekken gerichte subsidies restauratie historische kerkgebouwen
De Bibliotheek Noordwest Veluwe vervult een brede functie: lezen en leren, bestrijden laaggeletterdheid (13% in Nunspeet), digitale vaardigheden via het Taalhuis. Uitbreiding van openingstijden is alleen verantwoord als dit kostenefficiënt gebeurt. Zelfbediening en vrijwilligers bieden kansen. Het Noord-Veluws Museum draagt bij aan identiteit en educatie. Financiële ondersteuning moet zorgvuldig zijn. Theater Veluvine is het culturele hart: theater, film en bibliotheek. In 2024 vroeg Veluvine €86.700 subsidie, waarvan €21.700 werd toegekend. Transparantie is essentieel.
Belangrijkste voorstellen: Inzetten bibliotheek als vaste partner aanpak laaggeletterdheid | Stimuleren samenwerking met scholen, welzijn en vrijwilligers | Verstrekken beperkte gerichte ondersteuning Noord-Veluws Museum | Versoepelen procedures Nunspeters voor evenementen Theater Veluvine | Versterken samenwerking Stedelijke Cultuurregio Zwolle, behoud lokale identiteit | Zorgen voor openheid financiën Veluvine | Ondersteunen initiatieven cultuuronderwijs voor kinderen
Erfgoed is de drager van onze identiteit. Niet alleen tastbare zaken, maar ook immaterieel erfgoed: tradities en ambachten. Met de oprichting van het Noord-Veluws Archief (NoVA) vanaf 2025 is een basis gelegd. Nunspeet werkt samen met zeven gemeenten. Wij blijven scherp op de kosten. Tradities verdienen erkenning zonder bureaucratie. Voorbeelden: Eibertjesdag, Nacht van Nunspeet en de Nunspeetse Keiler. Met ruim 100 gemeentelijke monumenten en meer dan 60 rijksmonumenten draagt Nunspeet een grote verantwoordelijkheid. Wij kiezen voor behoud boven sloop.
Belangrijkste voorstellen: Ondersteunen Noord-Veluws Archief met beperkte bijdrage en strikte monitoring kosten | Integreren NoVA in cultuurbeleid | Stimuleren digitalisering archieven | Waarderen vrijwilligers en erfgoedinitatieven | Invoeren Nunspeets label voor erkenning tradities | Beschermen, conserveren en restaureren monumentale panden | Meer ruimte voor verbouwingen zolang monumentale waarden intact blijven
Lokale media zijn een onmisbare pijler. In Nunspeet zorgen RTV Nunspeet, de Nunspeetse Buizerd, Nunspeet Huis aan Huis en Hulz Media ervoor dat inwoners worden geïnformeerd. Lokale journalistiek verbindt mensen. Het belang wordt te vaak onderschat. Gemeenten zijn verplicht lokale omroep te subsidiëren volgens de Mediawet. Vanaf 2028 neemt de Rijksoverheid een grotere rol in de financiering. Wij hechten waarde aan onafhankelijke onderzoeksjournalistiek. Daarom zien wij mogelijkheden voor een mediafonds. Redactionele vrijheid is een harde randvoorwaarde.
Belangrijkste voorstellen: Verstrekken gemeentelijke subsidies aan lokale media zoals RTV Nunspeet, Nunspeetse Buizerd, Nunspeet Huis aan Huis en Hulz Media | Onderzoeken mogelijkheden voor onafhankelijk mediafonds voor onderzoeksjournalistiek | Stimuleren samenwerking regionale samenwerkingsverbanden | Monitoren subsidies op basis bereik, impact en transparantie | Actief communiceren over belang lokale journalistiek
Wij willen dat horeca en markt samen het kloppend hart vormen van een levendig centrum. Tegelijk zien we dat horeca en retail zich vestigen op bedrijventerreinen, terwijl er leegstand is in het centrum. Wij willen deze beweging omkeren. Wij kiezen voor ruimte aan ondernemers, met verruimde openingstijden, maar altijd met oog voor leefbaarheid. De weekmarkt en de Eibertjesmarkt zijn verbindende momenten. Evenementen zorgen voor leven. Dorpshuizen zijn onmisbaar. Ze vervullen een cruciale rol, maar staan onder druk.
Horeca speelt een cruciale rol. Wij willen horeca stimuleren om zich in het centrum te vestigen. De gemeente werkt aan een Werkplan Centrum 2025-2029. De markt speelt een sleutelrol. Wij willen onderzoeken of gedeeltelijke verplaatsing het centrum kan versterken. De huidige openingstijden zijn vastgelegd in de APV. Horecazaken mogen standaard open zijn tot 01.00 uur en tot 02.00 uur (vrijdag en zaterdag). Wij vinden deze regels te beperkend. Evenementen maken Nunspeet levendig. Denk aan Eibertjesdag, de Nacht van Nunspeet, de Nunspeetse Keiler.
Belangrijkste voorstellen: Stimuleren horecavestiging centrum | Inventariseren horeca op bedrijventerreinen en ontwikkelen programma naar centrum | Versoepelen vergunningen | Onderzoeken gedeeltelijke verplaatsing markt | Vergroten flexibiliteit Marktreglement | Aanpassen APV zodat horeca weekend standaard tot 02.00 uur open | Invoeren horecalijn of app voor overlast | Invoeren snelvergunningen terugkerende evenementen | Ruimte voor sport zondag na 13.00 uur | Aanstellen vaste centrummanager
Dorpshuizen zijn onmisbaar. In Nunspeet, Elspeet, Hulshorst en Vierhouten vervullen Kulturhus Elspeet, De Wieken, Veluvine en Horsterhoek deze cruciale rol. Daarom verdienen dorpshuizen structurele steun. Tegelijk staan ze onder druk. Vrijwilligerstekorten en stijgende lasten maken het voortbestaan kwetsbaar. Wij willen af van incidentele reddingsacties. In juli 2024 besloot de raad een kernbudget in te voeren voor Elspeet, Hulshorst en Vierhouten. Over twee jaar €20.000. Dit is een goede eerste stap. Wij willen het kernbudget uitbreiden naar alle kernen, inclusief Nunspeet.
Belangrijkste voorstellen: Uitbreiden kernbudget naar €40.000 per jaar voor alle dorpshuizen inclusief Nunspeet | Werken met meerjarige afspraken (min. 3 jaar) | Actief stimuleren samenwerking dorpshuizen, sportverenigingen en scholen | Dorpshuizen inzetten als podium kleinschalige activiteiten | Gerichte ondersteuning De Wieken Hulshorst | Gerichte ondersteuning Kulturhus Elspeet verbouwing | De Boemerang nieuw leven inblazen | Vrijwilligers waarderen en ondersteunen
Een sterke samenleving begint bij goed onderwijs en een actieve leefstijl. In Nunspeet zijn sport en onderwijs onlosmakelijk verbonden. Nunspeet is een echt sportersdorp. Sport zit in het DNA. Onze natuurlijke omgeving nodigt uit tot beweging. Tegelijk vormt goed onderwijs het fundament. In Nunspeet volgen ruim 4.500 kinderen onderwijs. Onze rol is faciliterend. Wij richten ons op goede huisvesting en kwalitatieve sportaccommodaties. De combinatie van sport en natuur is wat Nunspeet bijzonder maakt.
Basisonderwijs vormt het fundament. In Nunspeet faciliteren wij meerdere onderwijsvormen. Onze rol is om scholen praktisch te ondersteunen. Kleinschalige scholen met eigen onderwijsvisie hebben waarde. Fusies beschouwen wij als laatste redmiddel. Een uitdaging vormen de lerarentekorten. Goede schoolgebouwen dragen bij aan goed onderwijs. In Nunspeet is bijna 90% van de schoolgebouwen ouder dan veertig jaar. In juni 2023 is het Koersplan Onderwijshuisvesting vastgesteld. Het plan loopt tot 2038. Wij ondersteunen dit Koersplan, maar vinden dat uitvoering versneld moet worden opgepakt.
Belangrijkste voorstellen: Stimuleren samenwerking schoolbesturen | Onderzoeken maatregelen lerarentekorten | Faciliteren thuisscholing binnen kaders | Pragmatisch omgaan met kleine scholen | Actieve uitvoering Koersplan, tijdpaden en rapportages | Voortvarend oplossen belemmeringen IKC Oosterlaan (zendmast) | Ondersteunen voortvarende realisatie IKC Oost | Aandacht ruimtegebrek Nunspeet West
Niet ieder kind kan zonder extra steun meekomen. Vroege ondersteuning is cruciaal. Voorschoolse voorzieningen via het CJG helpen om achterstanden te signaleren. Basisvaardigheden moeten altijd voorop staan. Lezen, schrijven en rekenen vormen het fundament. De Vrije Academie vervult een rol. Laaggeletterdheid raakt ongeveer 13% van de bevolking. De gemeente neemt deel aan het Regioplan 2024-2027. Initiatieven zoals het Taalhuis dragen bij.
Belangrijkste voorstellen: Ondersteunen voorschoolse educatie via CJG | Extra middelen taalzwakke leerlingen | Intensiveren samenwerking scholen, gemeente, CJG | Behouden Junior College Veluvine | Ondersteunen Vrije Academie met afspraken financiële zelfstandigheid | Inzetten aanpak laaggeletterdheid via regioplan, Taalhuis
Wij zien sportparken als essentiële voorzieningen. Het college heeft besloten de huren voor sportverenigingen per 2026 met 9% te verhogen. Dit roept begrijpelijke zorgen op. Een urgent probleem is het structurele tekort aan binnensportruimte. Per 1 januari 2026 sluit Veluvine op maandag, dinsdag en woensdag vanaf 18.00 uur. Wij vinden dit onacceptabel. Sportpark Hulshorst ontwikkelt zich via het Masterplan. In december 2024 stemde de raad unaniem in met fase 2. Sportpark De Wiltsangh is uitgegroeid tot een belangrijk knooppunt met ruim 100.000 bezoekers.
Belangrijkste voorstellen: Structurele oplossing tekort binnensportruimte | Betrouwbare sportlocaties garanderen | Uitvoering fase 2 Sportpark Hulshorst | Realisatie vierde veld V.V. Hulshorst | Overleg IJsclub combibaan | Voortvarende besluitvorming inpassing schietsportvereniging Prins Willem Alexander | De Wiltsangh verder benutten | Stimuleren Sportpark Op de Heide Elspeet | Stimuleren verenigingen eigen inkomsten | Ondersteuning sport voor mensen met beperking
De combinatie van sport en natuur is wat Nunspeet bijzonder maakt. De Veluwe is een enorm sportterrein. Sportieve evenementen in de natuur dragen bij aan de sportieve identiteit. Nunspeet kent een rijk aanbod: De Nunspeetse Keiler, Ronde van Nunspeet, Zandenbos Trail, Veluwe Run Bike Run, Wiekenloop Hulshorst en Nunspeetse Wolventrail. Sport en bewegen zijn essentieel. Nunspeet Beweegt speelt hierin een centrale rol. De gemeente investeert jaarlijks circa €240.000 (2025). Sport mag geen luxe zijn. Wij steunen initiatieven zoals Sportspullenbank en Jeugdfonds Sport en Cultuur.
Belangrijkste voorstellen: Stimuleren sportieve evenementen natuur zoals Nunspeetse Keiler, Ronde van Nunspeet, Zandenbos Trail, Veluwe Run Bike Run, Wiekenloop Hulshorst, Nunspeetse Wolventrail | Promoten Nunspeet als sportersdorp | Voortzetten Nunspeet Beweegt | Faciliteren kleinschalige sportinitiatieven wijken | Laagdrempelige toegang mensen met beperking | Voortzetten Sportspullenbank
Nunspeet heeft een sterke toeristische sector. Met ruim een miljoen overnachtingen per jaar is toerisme een zichtbare economische factor. Dat erkennen wij volop. Tegelijk willen wij een herijking van de visie. Toerisme kan waardevol zijn, maar het is gevaarlijk om je economie er teveel op in te richten. Het moet een bonus zijn, geen voorwaarde. Toerisme is kwetsbaar: het fluctueert en legt druk op natuur en leefbaarheid. Nunspeet moet in de eerste plaats een plek zijn om te wonen. Wij geloven dat een gezonde gemeente vanzelf aantrekkelijk is.
Toeristenbelasting is een noodzakelijk instrument om de druk te compenseren. Het tarief is voor 2026 vastgesteld op €1,45 per persoon per nacht. De verwachte opbrengst van circa €1,5 miljoen wordt ingezet voor natuurbeheer en onderhoud. Sinds 2024 geldt een meldplicht voor platforms als Airbnb. Wij vinden toeristenbelasting gerechtvaardigd. Wij handhaven een uniform tarief. Het tarief wordt jaarlijks geïndexeerd. Nunspeet uit de Kunst (NudK) speelt een zichtbare rol. In 2024 ontving NudK €160.000 gemeentelijke subsidie. Wij willen toe naar een heldere taakverdeling.
Belangrijkste voorstellen: Verhogen toeristenbelasting naar €1,45 per persoon per nacht 2026 | Handhaven uniform tarief voor alle accommodaties | Jaarlijkse indexering tarief | Organiseren structurele consultaties met Nunspeet uit de Kunst over taken en prioriteiten | Herformuleren kerntaken NudK: VVV-functie, natuureducatie, route-ontwikkeling — gefaseerde transitie | Indexering NudK-subsidie pas nadat taken zijn vastgelegd | Versterken partnernetwerk NudK
Nunspeet is sterk verbonden met bos, maar de verbinding met het water – met name het Veluwemeer – blijft achter. Dat is een gemiste kans. Water biedt mogelijkheden voor zwemmen. Ook kan het de druk op de Zandenplas verlichten. Initiatieven zoals ‘Nunspeet aan Zee’ bieden perspectief. Wij zijn open voor deze visie, maar kiezen voor een pragmatische aanpak. In plaats van direct te investeren in een volledige jachthaven, willen wij eerst inzetten op een toegankelijk zwemstrandje aan het Veluwemeer. Het Bezoekerscentrum Noord-Veluwe staat aan de vooravond van een vernieuwing.
Belangrijkste voorstellen: Uitvoeren haalbaarheidsstudie naar ‘Nunspeet aan Zee’, met ondernemers en BKN | Gefaseerde aanpak: eerst inzetten op toegankelijk zwemstrandje Veluwemeer | Samenwerken met buurgemeenten zoals Harderwijk en Elburg bij uitbaggeren en waterkwaliteit | Prioriteren toegankelijkheid voor inwoners | Volledige transparantie kosten Bezoekerscentrum | Zorgen dat Bezoekerscentrum bijdraagt aan natuureducatie voor Nunspeters | Actieve samenwerking met Staatsbosbeheer en Natuurmonumenten | Ondersteunen regionale samenwerking VisitVeluwe
Er moet iets veranderen. De politiek is verouderd, mist visie en transparantie, terwijl de problemen groot zijn en het vertrouwen van veel mensen is verdwenen. Te veel mensen hebben zich afgewend, terwijl juist betrokkenheid nodig is om echte verandering mogelijk te maken. Politiek is niet zinloos en verdwijnt niet, elke verbetering loopt via politieke keuzes. Daarom is een andere, betere politiek nodig. Het begint bij onszelf, door niet af te wachten maar samen die nieuwe politiek te worden.
